Nyjersey

Uut Wikipedia, de vrye encyklopedy
Nå navigaty springen Nå söken springen
New Jersey
Nyjersey
Flag of New Jersey.svg Seal of New Jersey.svg
[[Vlagge van New Jersey
Nyjersey]]
[[Woapen van New Jersey
Nyjersey]]
Kaarte van New Jersey Nyjersey
Kaarte van New Jersey
Nyjersey
n Eerstn Stoat
Ofkorting NJ
Heufdstad Trenton
Tiedzone UTC −5/−4
Informasie
Oppervlak laand 22.591 km² (15,7)
Inwonners
- Dichtheid
8.882.190 (2019)
467 inw./km²
Geografie en bevolking
Too-etreaden 18 desember 1787
Antal groafskoppen 21

Nyjersey (engelsk: New Jersey, uutspreaken as nyw DJÖR-si) is nen ståt in et noordousten van de Vereynigde Ståten. In et noorden en ousten grenset et an den ståt Nyjork, in et ousten, süüdousten en süden an den Atlantisken Oceaan en up et süüdwesten en westen Delaware Bay en den ståt Delaware. Wat uppervlakde angeyt is Nyjersey den veerdekleinsten ståt, mär med 8.882.190 lüde in 2019 den dichtstbevolkeden. De grötste stad is Newark. Et döärsneyde inkommen et huusholden was in 2017 et höygste van alle amerikaanske ståten.

Vöär meyr as 2800 woanden der in Nyjersey inheymske stämme sou as de Lenape. An et begin van de 17. eywe stichteden hollanders en sweyden de eyrste neadersettingen. De britten nöämen et in en nöömden et de Provincy Nyjersey, når et eiland Jersey, et grötste kanaaleiland vöär de engelske küste. Sir George Carteret en John Berkeley, 1. Baron Berkeley of Stratton kreagen de kolony as ne gave. In de Amerikaanske Revoluty van de 18. eywe wörden der in Nyjersey verskeidene belangryke slagen evöchten.

In de 19. eywe drögen fabriken in de städen Camden, Paterson, Newark, Trenton, Jersey Stad en Elizabeth (ouk wal de "Groute Sesse" nöömd) by an de Industriele Revoluty. Döärdat Nyjersey handig ligt tüsken de noordoustelike megapolis (tüsken Boston en Nyjork Stad in et noordousten en Philadelphia, Baltimore, Washington D.C. in et süüdwesten) groiden et inwoanertal rap, döärdat lüde in butenwyken güngen woanen nå 1950. Teagen et begin van de 21. eywe draiden sik disse suburbanisaty ümme en tröäken lüde vöördan meyr når de groute städen binnen den ståt. Gemeenskappen med direkte treinlynen når de groute städen groiden vanaf 2008 härder as de meyr up auto's richte vöärstäden en butenwyken.

Vanaf 2018 woanden der van alle vereynigde ståten de meyste miljonäärs in Nyjersey. De oupenbåre skolen van den ståt doot et stöädigan good.

In Nyjersey sint verskillende uutvindingen dån dee wearldwyd in den allen dag bruked wordet. Under meyr de FM-radio, filmkamera, litiumbatterye, gloilampe, transistor en den elektrisken trein stammet uut den ståt. Andere nyjersiaanske vindingen sint de drive-infilm, ekweakede blauwe bease, veanebeasensauce, de ansichtkaarte, den ansteaker, de grammofoon, et luchtskip, pitlouse watermelonen en et yshöärnken.