Jazz
Jazz is n meziekstiel den ongevear um en noabiej t begin van n 20sten eeuw is begunn in New Orleans, Louisiana, Verenigde Stoatn. t Is nen mengeling tusken verskilnde Afrikaans Amerikaanse, en Westerse stieln. t Is vuural bekeand um t völle improviseern wat de mezikaantn doot. Det kwam vuural duurdet de eerste jazz-mezikaantn zikzelf spöln hadn eleard en dus ginnen noot van papier konn leazn.
Jazz hef völle beteeknd vuur de onwikkeling van latere stieln. Woer of n naamn jazz vandan kuemp is neet precies bekeand.
Jazzmuziek is ne 'momeantopname', woermet bedoold wörd det de spölmanere en ekeuzn tonen van n muzikaant gin twee keer t zelfde zeent. Doarduur kan iedern muzikaant bestoande nommers zikzelf helemoal 'eegn maakn'. Vake wörd dr n kleain akkoordnskema of esprökn, en wat doar vearder umhen gebuurt wörd an de fantasie en spölkeunst van de muzikaantn oawer eloatn. Zo kan t dus gebuurn det dr invloodn wordt gebroekt oet blues-, pop-, metal-, funk-, soulmuziek, of oet wat vuur aandere stieln dan ook. Rechtevoort bestoat dus völle mengvörme.
Duur de geskiedenisse hen zeent verskilnde eesken an t improviseern esteeld, zo as bv. t wal of nit anhooldn van ne standaardmellodie, daansbere of nit-daansbere tempo's, lastigere ritmes, of t volledig vrieloaten van de muzikaant en zinne ideejn.
Kömp an bod |
Instrumeantn [bewark]
Vanof t begin hef traditioneeln jazz bestoan oet instrumeantn dee ook in fanfares en orkestn vuurkomt.
- kopper: trompet, skoeftrompet en (bas)tuba
- hoolt: klarinet en saksofoon
- snoar-instremeantn: piano, gitaar, banjo en contrabas
- drums: mangs n drumstel, mear ook wal ofzoonderlek ne grote tromme, kleaine tromme en bekns.
Improvisasie [bewark]
Jazz is as stiel vaake meuilek te beskriewn, mear een van de belangriekste onderdeeln van Jazz is t improviseern (spöln wat in oew opkeump). Mear zelfs t improviseern is duur de joarn hen aans ewördn. In t begin leek t nog stoark op t vroag- en antwoord-improviseern vanoet Afrikaanse meziek, woerbie t ene instrumeant n stukn spölt det n "antwoord" vrög. n Aander instrumeant gef dan det antwoord. In Dixieland jazz spölt de verskilnde instrumeantn um buurtn öare variasie op de heuwd-melodie, terwiel de aandere instrumeantn doar dan duurhen improviseert. Woeras vrooger n meziek t leefste zo dicht meugelik bie t origineel bleef, köm dr later mear andach en ruumte vuur eegne invulling van n melodie.
Soortn Jazz [bewark]
vanof 1910: Ragtime
Ragtime was een van de eerste versies van jazz. T wör nog op de mars of wals-maneere noteert, mear t wör ekenmoarkt duur synkopasie. Det was zo populair det vaake nog in adverteansies vermeeld wör det r synkopasie in vuur köm. Ene van de euldst bekeande ragtime-nommers is de "Maple Leaf Rag" van Scott Joplin.
Maple Leaf Rag:
Dixieland/Niej Orleans jazz
Niej Orleans was al lenger nen regionaal meziekcentrum. t Har ne groote populasie van slaawn en vrieje zwarte leu. Dixieland jazz is ritmies iets ingewikkelder as Ragtime.
Jazz in Neerlaand [bewark]
Neerlaand hef ne rieke geskiedenisse op jazz-gebeed. Al vanof dàt Jazz populair wör, hef Neerlaand good met edoan an de verbreaidige van jazz. Dit is oonder mear good te moarkn an t internasjonaal bekeande North Sea Jazz Festival.
Ook wat spöllers en bands angeet keump Nederlaand good met. Eene van de euldste nog spölnde Dixieland jazz-bands van de wearld keump oet Nederlaand: de Dutch Swing College Band. Nen aandern reedelik bekeandn band keump oet t oosten: Dokter Jazz.
Seend 2011 besteet de Tweantse Jazzerieje, n oonderdeel van t Internasjonaal Jazz Festival in Eanske. Hiervuur wordt nieje jazznommers skreewn in t Plat. Deelnemmers an de Jazzerieje kriegnt dan nen tekstskriewer en komponist toobedeeld. Disse koppels goat dan n niej jazznommer bedeankn. De muziek wörd oet evoord duur studeantn van t ArtEz-konservatorium in Eanske. Doar kriegnt ze dan studiepeuntn vuur. De oetvoring wörd vervolgens beoordeeld duur ne offisjele jury, dee't besteet oet learaarn van t Konservatorium. De deelnemmers köant dr mooie prieze met winn.
Eksterne verbeendingn [bewark]
Jazz-bands:
| Disse bladziede is eskreeuwn in t Riesns |