Marsmuziek
Marsmuziek (sprek oet: /'mæɾsməzik/) is n muzieksoort den't völle op ceremonies in t leager wörd gebroekt.
Kömp an bod |
Kenmoarkn [bewark]
Nen mars is aait in ne tweedelige moatsoorte eskreewn, wat n dudelik rechtlienig ritme is det good te herkenn is.
Bie optocht- en feestmärse is n toonsoort meesttieds majeur um ne opgewekte melodie te kriegn. Vake hebt märse ne dudelike heuwdmelodie en oondermelodie, zodet iedern ofzeunderlikn mars zin eegne karakter hef. Dit wörd nog verstoarkt duurdet vake de heuwdmelodie noa de oondermelodie nog es herhaald wörd. De snelheaid van disse märse lig vake tusken de 120 en 140 BPM. Disse snelheedn wordt doarumme vake ook wal marstempo eneumd. Nöast völle punteerde figuurn (nen achtsten tel met nen peunt, met doarnoa nen zesteendn) wordt ook völle triooln ebroekt.
Dooinmärse stoat vake in mineur en zeent völle laankzamer. In dooinmärse wörd zowat aait t punteerde ritme broekt, um de stoatigheaid te verstoarkn. Vake wordt dit soort märse ook op half tempo elop (één trad per twee tel).
Gebroek [bewark]
Militair gebroek [bewark]
In t leager wordt märse völle gebroekt um t marstempo an te gewen tiedns t marsjeern, en um te zorgn det de soldoatn de moodvearn nit loatt hangn. Elk leageroonderdeel har zin eegn stel märse. Nen mars van de marine zal heel aanders kleenkn as nen mars van de kavvelerie. Vroger ha'j allene heurns en bazuuns en bepoarkt slagwoark um leagersignaaln an te geewn.
In België is t Groot Harmonieorkest van de Belgische Gidsen wied en zied bekeand um de sekure oetvoerings van Belgiese märse. Neerlaand hef n antal beroopskapeln, zoas de Marinierskapel der Koninklijke Marine, de Koninklijke Militaire Kapel "Johan Willem Friso", de Kapel van de Koninklijke Luchtmacht en t Trompetterkorps der Bereden Wapens.
Duutslaand steet bekeand um de grote militeare marstradisie. Ieder regimeant har doar zinnen eegnen mars. Keuning Frearik Wilm III hef in zinne tied in Duutslaand t gebroek van bepoalde märse vaste legd. Alle märse dee't in t Duutse leager espöld wordt, goat terugge op disse verzameling van märse.
Leefhebberieje [bewark]
In t 19de joarhoonderd wördn tiedns deftige feestn en bals märse espöld, um nen stoatigen sfeer te kriegn, nöast de opgewekte sfeer van de wals en de polka. Vuural de femilie Strauss oet Oostenriek is bekeand ewördn met öare märse. Ook in opera's en in wat balletstukke zitt wal es märse in.
Völle muziekvereniges in Neerlaand goat nog oawer stroate met bekeande märse, en op RTV Oost wörd elken zoaterdag n spesjaal programma ewiedt an bloasmuziek oonder n naamn Eawn Oetbloazn, woer't ook völle märse in vuur komt.
Godsdeenstig gebroek [bewark]
Der zeent ook processiemärse vuur Roomsk gebroek, en dooinmärse: de Marche Funèbre. Ook hier wörd n mars in ezat um stoatigheaid an t gebuurn te geewn.
Bekeande märse [bewark]
Wat märse zeent geleefd um öare glorieuze oetstroaling, en wordt dus völle espöld duur korpsn oawer de hele weareld:
- Radetzky Mars, Op.228 (1848) door Johann Strauss I;
eskreewn töt eare van n Oostenrieksen genneraal Joseph Radetzky, den't Italiaanse rebeln versloagn har in Custoza.
- Preussen Gloria, Gottfried Piefke
- Yorckscher Marsch, Ludwig van Beethoven
- Klar zum gefecht, Abschied der Gladiatoren, Hermann Ludwig Blankenburg
- Pomp And Circumstance March No. 1; door Sir Edward Elgar (1857-1934)
- Grote Mars uit Aida ; door Giuseppe Verdi (1813-1901)
- Mars uit de Notenkraker - suite ; door Pjotr Iljitsj Tsjaikovski (1840-1893)
- Joyeuse Marche (Marche française) ; door Emmanuel Chabrier (1841 - 1894)
- The Washington Post; door John Sousa (1854-1932)
- The Stars And Stripes Forever; door John Philip Sousa
- Colonel Bogey ; door Kenneth J. Alford (1881-1945)
- Einzug der Gladiatoren; door Julius Fučík (1872-1916)
- Alte Kameraden, Graf Zeppelin, In treue fest; door Carl Albert Hermann Teike (1864-1922)
- Mars der Medici; door lange in t zeeknhoes eleagn te hebn, as daank an zinne ärtse vuur zinne geneazing.
- Herauten Mars; door Johan Wichers
- Glück auf; door Johan Wichers
- Imperator; door Johan Wichers
- Huzarenmars; door Hendrik Karels (1850-1927)
In 2010 en 2011 was in de diskotheekn in Tweante ne Egerländer-oetvoering duur t Grenzland Sextett van n ooldn Pruusisen mars Der Alte Dessauer nen echten sfeermaker.
