Naar inhoud springen

Neosassisme

Uut Wikipedia, de vrye encyklopedy
(döärstüürd vanaf "Neosaksisme")

Een neosassisme (of -saksisme) is een Saksisch woord vuur begrippen en vuurwarpen. Vake zint ze bedoold um wille met de sproake te hebben. Ze zölt dus nit gauw in officiële umstandigheden gebroekt worden. Een neosassisme kan worden bedacht vuur bestoande en nieje vuurwarpen.

Feitelik is een neosassisme etzelfde as een neologisme, met as verskil det een neologisme vake ne serieuze poging is um een leenwoord oet ne vrömde sproake te vervangen. Een neosassisme is bedoold um op lechthärtige wieze met de sproake te spöllen. Wat neosassismen köant ook grof bedoold wean.

Neosassismen bestoat meesttieds oet twee delen:

  1. Een warkwoord of begrip wat een kenmark van et vuurwarp beskrif
  2. 'n naam van een verölderd gerei wat etzelfde dool had as et nieje, of et soort materiaal woeras et vuurwarp van emaakt is.

Ne andere meugelikheid is um ne volledige vergelieking met een ander vuurwoarp te maken. Nen bosmeeier kan bievuurbeeld ne brom- of knetterzeise neumd worden, mer ook nen sik. Et vervangt ja de handedrevene zeise um hoog gewas met te meeien en duurdat der nen motor opzit maakt et dink kabaal. Tegelieke vervangt de bosmeeier 'n sik, den as in vroger tieden de kanten kort heul.

Neosassismen verskilt ook per strekke wier. Zo is een algemeen woord vuur stofzoeger ne huulbessem. In bievuurbeeld Riessen wörd et woord hulen nit gebroekt, dus veraanderd in blearbessem.

Vuurbeelden[bewark | bronkode bewarken]

Hieronder steet ne alfabetiseerde lieste van neosassismen (disse wöörde könt per dialekt in oetsproake verskillen, kleine oetsproakverskillen stoat der vuur et gemak neet biej tusken):

A[bewark | bronkode bewarken]

  • aftershave:
    • ruukspul, ruukgrei
    • meidenlökkertien (Attem)
    • scheerwaoter
    • braand-de-bek-spul (uutdrokking: spul um de bek doon)
  • alkoholkontraole:
    • zuperzeuktocht
  • apotheker:
    • pillendreier
  • aquaplaning:
    • waotergliejerieje

B[bewark | bronkode bewarken]

C[bewark | bronkode bewarken]

D[bewark | bronkode bewarken]

E[bewark | bronkode bewarken]

  • E-reader:
    • leesplanke/-dink
    • e-boeklezer
  • enquêteurs:
    • vraagvolk

F[bewark | bronkode bewarken]

G[bewark | bronkode bewarken]

H[bewark | bronkode bewarken]

I[bewark | bronkode bewarken]

  • insert-knop:
    • tussenfrommelknoppe

J[bewark | bronkode bewarken]

K[bewark | bronkode bewarken]

L[bewark | bronkode bewarken]

  • laptop:
    • kleptop, klaptop, sleptop
    • voolkompjoeter
  • lied:
    • tierelier
    • kweeldeel
  • airconditioning:
    • lochtregeling, -verzörging
    • klimaotregeling, -verzörging (aofekort: klimo)
  • lozementhouwer:
    • huttenbaos

M[bewark | bronkode bewarken]

  • maltbeer:
    • laalaawater
    • zeek beer
    • nen lechten
    • nen halfzwoarn
    • nen loodvriejn
    • eenn zoonder kracht
  • make-up:
    • varve
    • plamuur
    • schminck
    • optutgrei, opvarfgrei
  • make-updoos:
    • varfdeuze
    • plamuurkiste
    • schminckdeuze
  • masseur:
    • striekebaas
    • wriefmeaister
    • vriefkeerl
  • marimba:
    • tingeldeenk
    • tingelrek
  • mayonaise:
    • härtklepnvet
  • misdaodiger / asosiaal persoon
    • huttenklaos
  • motorzaag:
    • knetterbiele
  • mountainbike:
  • musical
    • muziektoneel
    • zingtoneel

N[bewark | bronkode bewarken]

O[bewark | bronkode bewarken]

P[bewark | bronkode bewarken]

  • piano:
    • tengeltangel
    • pingelkiste
  • piercing:
    • spleenter ("Hee! Iej hebt nen spleenter in de lippe!")
    • kram ("Den gek leup met allemoal van dee kramn in n kop")

Q[bewark | bronkode bewarken]

R[bewark | bronkode bewarken]

  • rapper:
    • kletsriemer
    • riemrevelaor (Drèents)
  • resensent:
    • zuurschriever
  • resensie schrieven:
    • zuurschrieven
  • rollator:
    • schuufrek

S[bewark | bronkode bewarken]

  • samenwarkingsverbaand:
    • maandewark
  • satésaus:
    • wichterdriete
    • apenoetesaus
  • Senseo:
    • nen kromn
  • smartphone:
    • (striek)bot
    • buus(tille)foon
    • striek(tille)foon (mobiel mit n anraakscharm)
    • skoefgeval (mobiel da'j uutschuven mutten)
    • Ackersnacker (Platduuts)
  • sms:
    • belschap (kofferwoord veur bellen en boodschap)
  • sms'en:
    • knokkeln (ook in t algemeen: spöln met n mobielken)
    • belschappen of belschap doon (zie sms)
  • soapserie:
  • sperma:
    • pielepap
  • stofzoeger:
    • blearbessem
    • huulbessem
  • Swype:
    • zwiep

T[bewark | bronkode bewarken]

  • taande:
    • vretsteender
  • taandarts:
  • tablet-PC:
    • zwiepleie/-bord
    • netbred/-bord
    • sniedplaanke
  • theeleppelken:
  • tillefoon:
    • luliezer, luldroad
    • kuieriezer, kuierdroad
    • (knokkel)bot (mobiel)
    • buustillefoon/zaktillefoon (mobiel)
  • touchscreen:
  • tondeuse:
    • blearskeare
  • trekzak:
  • boekorgel
    • penspiano
  • trema/deelteken:
    • verdeelstippels
  • trompet:
    • knetterheurntjen
    • poesiezer

U[bewark | bronkode bewarken]

V[bewark | bronkode bewarken]

W[bewark | bronkode bewarken]

  • wasmasine:
    • waskiste

X[bewark | bronkode bewarken]

Z[bewark | bronkode bewarken]