Geer
Oet Wikipedie, de vraaie enzyklopedie
De geer is de naam van de melkklieren bie nerekers, vergeliekbaor mit borsten bie de mins. In de geer wort melk evormd waormee tiejens 't zeugen 't jong evoerd kan worren. De eerste melk die in de geer evormd wort heet biest of colostrum en is iezig riek an ofweerstoffen. Naor een paor dagen komt de echte melk op gang.
De melkvorming vient plaots in de melkcellen. 't Hormoon prolactine, dat of-escheien wort deur de hypofyse, zurgt veur de melkpreduktie. De groendstoffen veur de melk worren deur 't bloed an-evoerd en deur diffusie in de melkcellen op-eneumen. Hier worren de groendstoffen um-ezet in melk. Um één kilo melk te maken moen der hoenderden liters bloed deur de geer stromen. De melk wort op-esleugen in de melkboezem, een sponsachtige ruumte onder in de geer. De melk verlaot de geer deur de speunen of titten.
Elk deel van de geer het een eigen melkstelsel en melkboezem. Bie de koe is de geer verdeeld in vier delen, die kwertieren eneumd worren. Elk kwertier het een eigen tit. Bie 't schaap en de geit bestaot de geer uut twee delen. Bie de zeug is de geer verdeeld in oengeveer twaolf pekketten. Elk pekket het zien eigen speun waordeur de geer bie de zeug tien, twaolf of veertien speunen het. Een varken is alleen gien nereker.
[bewark] Nedersaksisch
- Drèents:
- gier (u.a. Ni'jlusen)
- jaor
- jidder, judder
- juur
- uur
- Stellingwarfs:
- jarre
- uier
- Veluws: geer
 |
