Naar inhoud springen

Afon Ogwr

Uut Wikipedia, de vrye encyklopedy
n Ogwr biej Pen-y-cae, ten neurdn van Pen-y-Bont ar Ogwr.
n Ogwr in Pen-y-Bont ar Ogwr.
Stapsteenn biej Castell Ogwr, net streumopweards van woar n Afon Ewenni in n Afon Ogwr streumt.
n Afon streumgebeed lig biej Aberogwr en streumt in t Bristol Channel, laanks n bekend straand det Traeth-yr-Afon het.

De Afon Ogwr (Engels: River Ogmore) is nen stroom in Zuud-Kumrië den bekend is biej viskers. Hee löp ongevear van noord noar zuud vanof Dyffryn Ogwr en Gilfach Goch, laanks Pen-y-Bont ar Ogwr en Ogwr. De Afon Ogwr begint biej Craig Ogwr (527 m boawn zeenivo) as n Ogwr Fawr veurdet he samengeet met Ogwr Fach biej Melin Ifan Ddu. De Afon Llynfi, de Afon Garw en de Afon Ewenni in zin streumgebeed bint alle ziedstreume van de Afon Ogwr. 'n Stroom möndt oet in de zee biej Aberogwr en biej de zaandduune van Merthyr Mawr.

Geogroafie en geologie

[bewark | bronkode bewarken]

De measte van de streume streumt oawer karboonsteankol met doaroawerhenne moreenn en fluvioal grind. De dälle bint oarig bread veur nen kleainn stroom en völle van de ziejstreume meandern vreuger deur öare dälle. De urbanisoasie dee veura in n 19n joarhönnerd in t bestoan kömn hef d'r veur zorgd det de measte streume noe deur smalle, kunstmoatig an-legde kanöale goan mött, zooas biejveurbeeld in Pen-y-Bont ar Ogwr woar t laanks beaide kaantn met sementmuurn beskearmd is.

Wichtigste ziejstreume

[bewark | bronkode bewarken]

Afon Llynfi

[bewark | bronkode bewarken]

n Afon Llynfi (River Llynfi in Engels) strömt veur önnevear 16km vanof zinne welle ten neurdn van Maesteg en strömt veur t grötste deil noar t zuudn deur t Llynfi-dal töt an n samnloop met n Afon Ogwr biej Abercynffig.

n Afon Garw (River Garw in Engels) strömt veur t grötste deil van t neurdn noar t zuudn en strömt deur Pontycymer henne noar zinn samnloop met n Afon Ogwr biej Brynmenyn.

Afon Ewenni

[bewark | bronkode bewarken]

n Afon Ewenni (River Ewenny in Engels) begint ten neurdeustn van Pen-y-Bont ar Ogwr en strömt deur Pencoed en Llangrallo woarnoa't samnströmt met n Afon Ogwr-estuoarium net streumofwöards van Castell Ogwr.

De industrialisoasie van t Ogwr-dal deur mien- en zwoare industrie hef völle van de netuurlike ömgeffige van n stroom kaduukmoakt. Desöndaanks is d'r verbetterige deur de löatste jöare en wönt d'r wier ne gezoonde populoasie van önwearvelde woaterbeastn. n Stroom hef döch nöch steads pröbleamn deur de noabiejheaid van industrieale fabreekn, önveulig baawn en binnvalnde weern.

Töt n poar jöare leadn döa t riolearignsstelsel zin ofvalwoater leuzn in t estuoarium, moar de woateroetloatign bint noe met ultraviolet lich beskeenn en d'r wör noe-an-n-dag weainig töt neks mear oet leusd. Alleannig a't zwoar reagnt wör d'r söms ofvalwoater leusd öm n woaterdrök te vermeendern.

In n industriealn tied was d'r ginn zalm mear in n Ogwr moar broene foreln lökn t öm te oawerleawn in de kleainere ziejstreume.

Vanof 1980 kömn zälme en zeaforeln wier trög in n grötste stroom en n Afon Garw in steads grötter wördnde nömmern moar bleawn oet de zear vervuuldn Afon Llynfi. Moar ok hier kömn n broenn forel wier trög streumöpwöards van Tondu en hiermet kömn söms reagnboogforel met. In alle deiln van n stroom kö'j noe zalm en foreln samn met zeaforeln. Vearder bint öale samn met dönnerpädde, gudgeon, bermpkn en veurnn veal-veurkömnd in n stroom.