Ooststellingwarf

Oet Wikipedie, de vraaie enzyklopedie
Gao naor: navigasie, zeuk
Gemiente Ooststellingwarf
Vlagge van de gemiente Ooststellingwarf Waopen van de gemiente Ooststellingwarf
(Vlagge van Ooststellingwarf) (Waopen van Ooststellingwarf)
Lekaosie van de gemiente Ooststellingwarf
Lekaosie van de gemiente Ooststellingwarf
Informatie
Perveensie Frieslaand
Heufdplak Oosterwoolde
Geografie en bevolking
Oppervlak
 - Laand
 - Waeter
226,11 km²
224,16 km²
1,95 km²
Antal inwoners
Inwoners per km²
25.754 (mei 2013)
115 inw./km²
Koördinaoten 52° 59′ N, 6° 18′ OKoördinaoten: 52° 59′ N, 6° 18′ O
Overig
Belangrieke verkeersaoders N381, N351, N380
Netnummer 0516
Postkodes 8421 - 8435
Officiële webstee www.ooststellingwerf.nl

Ooststellingwarf (ok wel: Stellingwarf-Oostaende) is een gemiente in de perveensie Frieslaand. De gemiente had op 1 mei 2013 25.754 inwoners (bron: CBS) en het een oppervlakte van 224,16 km².

Ooststellingwarf maekt tegere mit Weststellingwarf diel uut van de Stellingwarven, waor vreuger Stellingwarfs praot wodde.

De gemiente leit an de greens mit Drenthe; op disse greens, in et zuudoosten van Appelsche leit et Nationaol Park Drents-Friese Woold, waor uutstrekte bossen liggen en een zaandverstoeving, die et Aekingerzaand of de Kaole Dunen nuumd wodt. Et hoogste punt in de gemiente is de op 26,6 m legen top van de Bosbarg, ok vlakbi'j Appelsche. An de noordkaante van de gemiente, tussen Appelsche en Veenhuzen leit et Fochtelervene.

Belangriekste plakken[bewark | bronkode bewarken]

De gemiente Ooststellingwarf telt dattien officiële dörpen. De heudplak is Oosterwoolde. De Nederlaanse naemen bin de officiële. In de gemiente wodt deur ooldere meensken nog Stellingwarfs praot, een Nedersaksisch dialekt. De jeugd praot gien of nauwelijks Stellingwarfs. Allend de veenontginningsdörpen Haulerwiek en Waskemeer en Donkerbroek, Haule, Appelsche en Ravenswoold bin meer Friestaelig. De plaknaembodden bin in de hiele gemiente ientaelig Nederlaans, in et Stellingwarfse taelgebied wodden de Friese naemen niet gebruukt.

Dörpen[bewark | bronkode bewarken]

Antal inwoners per woongebied op 1 jannewaori 2011:

Stellingwarfse naeme Nederlaanse naeme Friese naeme Antal
Oosterwoolde Oosterwolde Easterwâld 10.028
Appelsche Appelscha Appelskea 4.768
Haulerwiek Haulerwijk Haulerwyk 3.257
Donkerbroek Donkerbroek Donkerbroek 1.872
Berkoop Oldeberkoop Aldeberkeap 1.539
Makkinge Makkinga Makkingea 1.033
Waskemeer Waskemeer Waskemar 857
Else Elsloo Elslo 629
De Haule Haule De Haule 613
De Fochtel Fochteloo De Fochtel 421
Raevenswoold Ravenswoud Ravenswâld 415
Langedieke Langedijke Langedike 299
Ni'jberkoop Nijeberkoop Nijeberkeap 283

Bron: webstee van de gemiente

Buurtschoppen[bewark | bronkode bewarken]

Naost disse officiële plakken bin d'r in de gemiente de volgende buurtschoppen:

Netuurgebieden[bewark | bronkode bewarken]

Bevolking[bewark | bronkode bewarken]

Bevolkingsontwikkeling[bewark | bronkode bewarken]

Op 1 mei 2013 woonden 25.754 meensken in de gemiente Ooststellingwarf. De historische bevolkingsciefers van de gemiente bin zo:

Taelverhooldingen[bewark | bronkode bewarken]

Veur et gebruuk van et Stellingwarfs, Fries en Nederlaans bin d'r in et vleden verschillende onderzuken of onderzukies daon. De eerste wodde deur de schriever H.J. Bergveld in 1949 publiceerd. Hi'j hadde bi'j alle schoelen in de gemiente Oost-Stellingwarf een onderzuuk insteld naor de tael of et dialekt, dat doe deur de jeugd as thuustael praot wodde. Zien vraogen gongen naor 1281 huusholdings, waorvan doe nog 693 of ruum 64% et Stellingwarfs as thuustael hadde. In 530 of 41% Fries en 58 of 5% Nederlaans. Neffens Bergveld wonen de meerste niet-Stellingwarfstaeligen, doe meerstal de Friestaeligen, in de dörpen Donkerbroek, Haulerwiek en Appelsche (Waskemeer wodde in dit verhael niet nuumd). Uut zien onderzuuk komt naor veuren dat van de 573 huusholdings in disse dörpen mar 136 of 22% thuus Stellingwarfs praoten, in 411 gezinnen of 70% van de huusholdings wodde et Fries as spreektael bruukt. De ere dörpen weren nog wel veur een groot diel Stellingwarfstaelig en et percentaoge Stellingwarfs en Fries praotenden is daor respektivelik ok ongeveer 80% en 15%.

In 2011 wodde deur de Perveensie Fryslân een quick-scan holden. Doe praotte in Oost-Stellingwarf nog 11% Stellingwarfs, 39% Fries en 50% Nederlaans. Hierdeur kan dus vaastesteld wodden dat de gemiente in de laeste vuuftig jaor meer an et vernederlaansen dan an et verfriesen is. Uut een taeltelling uut 2005, daon deur Henk Bloemhoff, is niet de thuustael onderzocht, mar hoe goed meensken et Stellingwarfs praoten kunnen. Daoruut doet blieken dat haost de helft van de ienwoners van Oost-Stellingwarf, zo'n 48,9%, et Stellingwarfs redelik tot goed praoten kunnen. Echter, de Stellingwarfstaeligen in zowel Oost-Stellingwarf as in West-Stellingwarf bin veur een groot diel ooldere meensken.[1]

Referenties[bewark | bronkode bewarken]

  1. Pieter Jonker niet somber over Stellingwerfs artikel in 't Friesch Dagblad van 1 juli 2011


Wikimedia Commons Commons: Ooststellingwarf - plaetjes, filmkes en/of geluudsbestaanden.