Kameroen

Oet Wikipedie, de vraaie enzyklopedie
Gao naor: navigasie, zeuk
Republic of Cameroon
République du Cameroun
(Repubiek Kameroen)
Vlagge van Kameroen
Woapn van Kameroen
Kaarte van Kameroen
Kaarte van Kameroen
Informasie
Sproaken Engels (offisjeel), Fraansk (offisjeel). In totaal ong. 200 inheemse sproaken.
Heufdstad Yaoundé
Regeringsvörm Republiek
Laand en inwonners
Oppervlakte
- Water
475.442 km²
0,57%
Inwonners
- Dichtheid
22.534.532
39,7 inw./km²
Koördinaoten 3° 52′ N, 11° 31′ OKoördinaoten: 4° N, 12° O
Oaverig
Volksleed O Cameroon, Cradle of our Forefathers (Ô Cameroun, Berceau de nos Ancêtres
Oh, Kameroen, wege van oonze vuuroolders
Munteenheid Mid-Afrikaansen Frank ((XAF))
Tiedzone UTC +1
Web | Kode | Tel. .Cm | CM | 237

Kameroen (oetsprekn as kamme-ROEN), offisjeel de Reppubliek Kameroen is een laand in Midden-Afrika. Et ligt op et oosten van Nigeria, op et zuudwesten van Tsjaad, op et westen van de MAR en op et noorden van Equatoriaal Guinea, Gabon en de Kongolese Republiek. Kameroen hef ne kustliene an de Golf van Bonny, wat deel is van de Guinese Golf en den Atlantiesen Oseaan.

In Kameroen wordt mear as 200 verskeadene sproaken ekuierd. Fraansk en Engels zeent de offisjele sproaken. Et laand wörd regelmoatig "Afrika in miniatuur" eneumd, umdet et laand zo ofwesselend is wat laandskop en kulturen angeet. Natuurlike kenmoarken zeent straand, weuste, boargen, reagenwoolden en savannes. Den Boarg Kameroen is met 4100 meter et heugste peunt. De grötste stad wat inwonnertal angeet is Douala an de Wouri-rivier. Yaoundé is de heuwdstad en hef de belangriekste zeehawen.

Noa de onofhaankelikhead gung et niej evörmde laand bie et Gemenebest, mer et grötste deel van et laand har aait ne Duutse kolonie ewest en was noa den Eersten Wearldoorlog een Fraans mandaat ewördn. Et laand is wied en zied bekeand um de inheemse muziekstielen, vuural makossa en bikoetsi. Doarnöast dut et nasjonale vootbal-elftal van Kameroen et aait good op wearldwedstrieden.

De vrogst bekeande inwonners van et gebeed heurden bie de Sao-beskawing roondum et Tsjaadmear en bie de jager-gadderaars van de Baka in et zuudoostelike reagenwoold. Portugese oontdekkingsvoarders kömmen in et 15de joarhoonderd an op de kuste en neumden et Rio dos Camarões (Garnalenrivier), wat in et Engels verbasterd wör töt Cameroon. Foela-soldoaten stichtten in et [[19e eeuw|19de joarhoonderd et Emiroat Adamawa in et noorden. Doarnöast vestigden zich stoarke stamdommen en Fondommen. In 1884 wör Kameroen as Kamerun ne kolonie van et Duutse Riek.

Noa den Eersten Wearldoorlog wör et laand verdeeld tusken Fraankriek en et Verenigd Keuninkriek. De partieje Volksverboond van Kameroen, ofwal de Union des Populations du Cameroun (UPC) vreugen um onofhaankelikhead. Fraankriek verbeud de partieje tusken 1950 en 1960. Et verkloarden de oorlog an Fraankriek, wat töt 1971 doerden. in 1960 wör et Kameroense deel wat duur Fraankriek regeard wör, onofhaankelik. Et heten de Republiek Kameroen oonder presideant Ahmadou Ahidjo. In 1961 sleut et zudelike Engelse deel zik der bie an, woernoa as et wiedter gung as de Federale Republiek Kameroen. Et laand wör ummedeupt töt de Vereanigde Republiek Kameroen in 1972 en töt de Republiek Kameroen in 1984.

In Kameroen geet et politiek en moatskoppelik redelik good. De laandbouw, weagen, et spoer en grote petröllie- en hooltindustrie is doarduur redelik oontwikkeld. Toch leawt redelik wat Kameroensen in oarmood as zelfonderhooldende boeren. Den alleenhearsenden presideant Paul Biya en zinne Kameroense Demokratiese Volksbeweaging hebt de töwkes seend 1982 stewig in haanden. De Engelssprekkende delen van Kameroen nemt verdan mear ofstaand van de regearing. Besteurders oet disse strekken roopt verdan härter um mear zelfbesteur en zelfs ofsplitsing.