Ishmael (roman)

Uut Wikipedie, de vrye encyklopedy
Gao naor: navigasie, zeuk

Ishmael is een filosofiske roman van de skryver Daniel Quinn, üüt 1992.

Et buuk ondersöcht de mytology van volker en deelt et op een egeven moment op in et Nemmers vertelligy en de Låters vertelligy. Mytology gevt by volker de etyk, hu asse wy med syn allen ons gedragen müt. Quinn wet dit mooy üüt te leggen hu as dat te maken hevt med duursaamheyd. Et buuk hevt he eskreven med een sokratiske dyaloog, so as dat enüümd wörd. In et buuk segt he dat mensen sich van alles anpråt. So pråt de Nemmer-volker sichsölven an dat sy et höögtepünte van de evolüütsy bint, wat de gorilla ons in et boek in tegen sprekt. Nemmers pråt sichsölven ok an dat de eerde van eer is in plaatse van andersümme, disse ideen kump van eer mytology ov en döt de eerde kepot maken.

Et wörden bekroond med de $500.000 Turner Morgen Fellowship Award.

Körte inhold[bewark | bronkode bewarken]

Et buk lees y vanüüt de höövdpersone, yne sünder name mar et wörd in de ik-vörme elesen. Dit sodat et dan lekt as ov et ysölven sollen wesen. Et begünt med dat he een krantenbericht lest wårin styt dat der yne een leerling söcht. Kümp he dår, blekt de leraar een gorilla te wesen. Disse gorilla hytten Ismaël. Nå een set verbouwereerd te wesen gevt he mar tu, en Ismaël gyt zsyn teory an hüm üüt duun. Hy gevt lesse over de geskydenisse van mensen. Volgens hüm bint mensen an de gank de weerld an et kepot te maken. Vrogger, tu de meeste mensen nog jager-gadderaars waren, was de mense nog van de weerld. Mar nu as de meesten landbouwer ewörden bint hebt sy een ekonomy op eset, en ekonomy van meer pakken dan watte wy nödig bint. Ismaël döt hyr een lynde tüssen mensen: de Nemmers ('beskaavden') en de Låters ('prymytyven'). De Nemmers bint de mensen dy as landbouw bint gån duun en verdan egåne bint med et ontwikkelen van eer ekonomy, en op disse wyse tegen de weerld in gåt. De Låters bint de volker dy ebleven bint so as mensen vanov et begün an ewest bint. Sy hebt sich nyt boaven andere dyren üüt låten gån en bint blyven leven so as et de weerld gyn skaa gevt.

sytaten komt üüt et buuk vort:

  • De Nemmers:

By et vertelligy van de Nemmers dreyt et der ümme dat de weerld van mensen is.

  • De Låters:

By et vertelligy van de Låters dreyt et der ümme dat mensen van de weerld bint.

Daniel Quinn döt ok nog et Genesisverhaal üütleggen so as hy dat söt. En hy döt een bülte problemen in syn wark kommen, wat een mense üütricht, mar hy kümp ok weer med een oplössing. Hy hevt et buuk so eskreven dat et u wel an et prakkeseren an set.

Wette van beparkte meddinging[bewark | bronkode bewarken]

Ismaël löt syn leerling een koppel dagen prakkyseren over een wette dy de Nemmers overtreed, een wette dy wel nå eleevd wörd döör de Låters-volker (en alle andere dyren). Dan kümp de leerling med dry dinge ansetten wat de Nemmers wél duut, mar de Låters nyt.

Din gevt een name an disse (natüür)wette:

" De weerld is der nyt ümme yne soorte. "

En dy wette wörd op-edeeld in dry regels:

  • > Uwen meddingers üütröäyen, dat duu'y nyt.
  • > Al et etten op de weerld as de uwende nemmen, dat duu'y nyt.
  • > Nem alleane wat y nödig bint, de rest låt y.

De strav op et overtreden van disse wette is: üütstarven. Ümdat de evolüütsy alleane vöör een soorte verdan gyt as disse in vrede leven blevt med syn ümgeving.

film[bewark | bronkode bewarken]

In 1999 is de film Instinct üüt ekommen, met Antony Hopkins as höövdrolspöller. Disse film is ebasseerd op dit buuk.

Nuvola apps ksig.png Dit artikel is eskreven in t Sallaands.