Slot Loevestein
Oet Wikipedie, de vraaie enzyklopedie
Slot Loevestein is nen kasteel, eleagen eaven ten noordwesten van et darp Poederoijen, dat vult under den gemeente Zaltbommel, an et ende van den Schouwendiek in den uuterweerden van den Woal en den Afgedamden Moas.
Onderwarpen |
[bewark] Geskiedenis
Loevestein is tussen 1358 en 1375 ebouwd deur Dirk Loef van Horne, here van Altena. Tot 1397 bunt enkele dele nog wat hoger emaakt dan wal gewiezigd. Het verrees op nen strategies geleagen laandtonge, op den plaetse woar den rivere den Moas en den Woal zich vereanigen tot den Boven-Merwede. Et wördden bruukt um tolle te heffen. Umdat den umrengende groand, et Munnikenlaand, mangsmoal under woater wilde stoan, was et echter nooit nen antrekkelek wonhuus veur edelleu. Zo hef zich nen markwoardigen geskiedenis op Loevestein ploatse evonden. Tiedens den Hooksen en Kabeljauwsen twisten was Loevestein nen gevängnisse veur teggenstaanders van Jacoba van Beieren. Ok tiedens den Republeek was Loevestein nen stoatsgevängnisse:
- Hugo de Groot zat hier vanof 1619 nen leavenslangen gevängnissestraffe uut, tot hi-j in 1621 ontsnapten in nen bookenkiste.
- In 1631 ontsnapten zeaven remonstrantsen dominees in nen lög beerfust.
- In 1650 leet stadholder Willem II 6 staotenleu opsluuten op Loevestein, woarunder Jacob de Witt, burgemeister van Dordrecht. Den gevängneming was anleiding veur et ontstoan van den benoaming Loevesteinsen factie veur den stoatsgezinden, teggen stadholderleken gröpering in den Republeek.
Vanof de 17den eeuwe maakten Loevestein dele uut van den Hollaandsen Woaterliene.
[bewark] Vandage
Loevestein is grotendeals bewoard ebleaven as middeleeuwsen kastele. Het slot is teggenwoordig nen Rieksmuseum. Op zundag, moandag en woonsdag kan doar teggen betoaling vri-j wödden sjokst, den andere dage uutsluutend under leiding van nen gidse. Bi-j den bewoarplaetse veur klearn in den keller wödt den bezooker wilkom eheaten deur nen spöller in middeleeuwsen klearn dee zich bekandmaakt as Here Dirk in et Nederlaands en Engels op nen in den mure verwarkt videoskerm.
Den kamers en zaolen bunt scheers in-ericht, moar nargens hengt touwkes of bunt ofzettingen. Vanuut den smalle ramen haj uutzichte op et riverenlaandskap. Nen museumwinkel mit geschenken tot andenken en nen café mit ofgescheiden ruumte in den oppenluft an et woater van den slotgrachte bunt underbracht in den bi-jgebouwen en veurmoaligen peerdestallen. In den veurmoalige soldoatenhuuskes is ok nen tenteunstelling inericht (Op-egroaven!) mit veurwarpen evonden op Loevestein in den groand en in den grachte.
 Kruuttoorn |
 Soldoatenhuze |
 Café in den veurburg |
[bewark] In den kultuur
Het slot Loevestein in 1570 is nen book van den skriever Jan Frederik Oltmans uut 1834.
In La Tulipe noire (Den Zwarten Tulp), nen book van den Fraansen skriever Alexandre Dumas père uut rundumme 1850, wödt den heufdrolspöller Cornelis van Baerle in 1672 gevängen gezet op Loevestein. Hi-j wet te ontsnappen.
