Verskil tüsken versys van "Eerste Germaanse klaankverskoeving"

Nå navigaty springen Nå söken springen
K
Geen bewerkingssamenvatting
De wet van Grimm beskrieft n riege overienkomsten tussen partie [[plofklaank]]en en [[wriefklaank]]en van de Germaanse taelen en plofklaanken van aandere Indo-Europese taelen (Grimm bruukte veural t [[Latien]] en [[Grieks]] as referensie). Tegenswoordig wordt de wet van Grimm omskreven as de [[lenisie]] van plofklaanken vanuut t Proto-Indo-Europees naor t [[Proto-Germaans]] (''PGm'', de gezaemelike vooroolder van alle Germaanse taelen). De verskoeving bestaot uut drie dielen (hier versimpeld weergeven in verbaand mit de dudelikhied):
 
* Proto-Indo-Europese [[stemloos|stemloze]] plofklaanken veraanderen in stemloze wriefklaanken:
::{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
::'''Opmarking 2:''' hier en in aandere dielen van de wet van Grimm blift de plak waor de klaank vormd wordt omdebi'j t zelde. De [[bilabiaal|twielippige]] plofklaank *p wordt ok n twielippige wriefklaank *f, en gao zo mar deur.
 
* Proto-Indo-Europese stemhebbende plofklaanken worden stemloos:
::{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
|*p, *t, *k
|}
* Proto-Indo-Europese stemhebbende [[aspiraosie|aspireerde]] plofklaanken verliezen heur aspiraosie en worden onaspireerde stemhebbende plofklaanken:
::{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
Der bin n peer uutzunderings op de wet van Grimm die in bovenstaonde veurbielden buten beskouwing leuten bin die deur Grimm al beskreven weren en laeter deur aandere [[taolkunde|taelkundigen]] uutwarkt wordden. De meerst opvalende uutzonderings op de wet van Grimm kregen n verklaoring van de [[Denemarken|Deense]] taelkundige [[Karl Adolf Verner|Karl Verner]]. De wet die disse uutzonderings beskrift staot bekend as de ''[[wet van Verner]]'' ([[1875]]).
 
== De wet van Verner ==
Neffens de wet van Grimm zollen de [[Indo-Europese taelen|Proto-Indo-Europese]] stemloze plofklaanken p, *t en *k overien moeten kommen mit de Proto-Germaanse *f, *þ (th-klaank) en *x (ch-klaank). In de meerste gevalen klopte dit mit de praktijk, mar in partie spesifieke gevalen bleek dat de Proto-Indo-Europese *p, *t of *k overienkwammen mit n stemhebbende variaant van die klaanken (*b, *d en *g) in t Germaans.
 
[[Kattegerie:Taolkunde]]
 
[[af:Eerste Germaanse klaankverskuiwingklankverskuiwing]]
[[an:Lei de Grimm]]
[[bg:Закон на Грим]]
[[ca:Llei de Grimm]]
[[da:Den germanske lydforskydning]]
[[de:Erste LautverskiebungLautverschiebung]]
[[en:Grimm's law]]
[[eo:Leĝo de Grimm]]
[[sl:Grimmov zakon]]
[[sv:Grimms lag]]
[[vls:Êeste GermôanskeGermôansche KlankverskuviengeKlankverschuvienge]]
[[zh:格林定律]]
12.647

bewarkingen

Navigatymenü