Verskil tüsken versys van "Sallaands"

Nå navigaty springen Nå söken springen
24 bytes verwijderd ,  11 jaar geleden
→‎Dialectverlies en -cultivering: 'Bedreiging' is subjectief, mar ie mutten toch wal slim optimistisch wèden aj det hier niet ziet
(→‎Dialectverlies en -cultivering: 'Bedreiging' is subjectief, mar ie mutten toch wal slim optimistisch wèden aj det hier niet ziet)
De grammatica van 't Sallaans ef veul typisch Nedersaksische kenmärken. In 't grootste diel van Sallaand kennen ze 't [[ieneidsmeervold]] op ''-t'' veur wärkwoorden in de tegensworige tied: ''wiej loopt, ieluu loopt, zee loopt''. Allienig in en rond Kampen eerst 't (Old-)Ollaanse ieneidsmeervold op ''-en'': ''wiej, ieluu, zie lopen'' zo ok in [[Gällemuun]]. Verkleinwoorden wörren evörmp mit achtervoegsels as ''-ien'', ''-gien'', ''-pien'' en ''-tien'' en mit [[umlaut]] in 't grondwoord. Meervollen wörren miestal evörmp mit ''-en'' en ''-s'', net zoas in 't Nederlaans. Allienig in 't oosten komen meervollen op ''-e'' veur (''huus'' - ''huze''), zoas ok umlaut in de meervoldsvörm (''bak'' - ''bäkke''). Een aandere eigeneid van de dialecten van oostelijk Sallaand is 't be-old van de drie geslachten. De mieste Sallaanse dialecten kennen, zoas 't Ollaans, allienig geslachtelijke en onziedige woorden.
 
==DialectverliesStreektaalverlies en -cultivering==
Exacte ciefers over oevule Sallaanders nog dialect praoten bin niet bekend. 't Stet wel vaste dat 't dialect achteruut get, mär an de aandere kaante nog niet bedreigd is, umdätkriegen ok jongeren 't nog wel meekriegenmit. De stadsdialecten, 't Zwols veurop, verdwienen 't snelste. Der bin vri'j vule pläselijke zangers en bands, en ok dialectdichters, mär die bin niet wied buten de greinzen bekend. De wat bekendere dichteres [[Johanna van Buren]] uut [[Heldern|Ellendoorn]] praotte een oavergangsdialect tussen Sallaans en Twents, mär de spelling van eur gedichten wördden vertwentst umdat ze in een Twentse [[kraante]] verskenen. <ref>Nijen Twilhaar, Jan (2003), ''Taal in stad en land: Sallands, Twents en Achterhoeks'', Den Haag: Sdu uitgevers</ref> Een Sallaanse dialectmeziekgroep die een nasionale hit scoorde was 't duo [[Höllenboer]], mär disse hit (''Busje komt zo'' - '''t Bussien kump zo'') was Nederlaanstälig. In Zwolle, krek de pläse waor 't Sallaans 't snelst verdwient, is der een vrie actieve dialectverienige, die onder aandere cursussen Zwols an de volksuniversiteit gef.
 
==Referenties==

Navigatymenü