Portaol:In t niejs/Archief

Oet Wikipedie, de vraaie enzyklopedie
Gao naor: navigasie, zeuk

Old ni'js 2015[bewark | bronkode bewarken]

april[bewark | bronkode bewarken]

meert[bewark | bronkode bewarken]

jannewaori[bewark | bronkode bewarken]

Bron: Huusvandetaol.nl
Bron: Huusvandetaol.nl

Old ni'js 2014[bewark | bronkode bewarken]

25 april[bewark | bronkode bewarken]

t Nije album van Mooi Wark komp uut
Bron: Huus van de Taol

29 meert[bewark | bronkode bewarken]

Zeuven op de acht Groningers groos op t Gronings
Bron: RTV Noord

25 meert[bewark | bronkode bewarken]

Meertmaond dialektmaond bi'j RTV Drenthe, veur één dag alle uutzendingen in t Drèents
Bron: RTV Drenthe

7 febrewaori[bewark | bronkode bewarken]

Nije streektoalfunksionoaris veur t Grönnigs
Bron: RTV Noord

Old ni'js 2013[bewark | bronkode bewarken]

31 oktober[bewark | bronkode bewarken]

Petisie veur hogere Nedersaksiese erkenning al deur ruum 10.000 meensen etekend
Bron: Nedersaksisch-is-een-taal.nl

30 oktober[bewark | bronkode bewarken]

Ofscheid van Bert Kamping van t Huus van de Taol
Per 1 november warkt Bert Kamping niet meer struktureel as muziekmetwarker in t Huus van de Taol. Drie jaor lang hef Bert in de twaalf uur in de week die e har geweldig zien best daon um de streektaolmeziek an te pirdjern.
Bron: Huus van de Taol

29 oktober[bewark | bronkode bewarken]

Facebook-zied 'Tweants. Wearldsproake.' tiert best
Donderdag 24 oktober scheut de Facebook-zied Tweants. Wearldsproake. de duzend meugers veurbie. Oprichter Martin ter Denge (Woolters) uut Riessen is daor wel blie mee: “t Gif an dat der al meer belangstelling kömp veur t Plat. Twee weken derveur ha'w nog ongeveer 700 meugers.” De zied is op-ezet um t Nedersaksies naor t Facebook-publiek te brengen. Ter Denge: “De inisiatieven van de bestaonde dialektorganisasies vu'k n bietjen te staoties. Ze organiseren n avend, brengen es n boekjen uut en dat was t dan. Niks mis mee, mer dat trekt allinnig meensen an die der toch al interesse in hadden en geet veurbie an t volk dat liever iets alledaas hef.” Ter Denge löt n grafiekjen zien van t bereik van zien Facebook-zied. Hij duuit uut: “t Jonge spul zit tegenswoordig de heeltied mer mit n striektillefoon in de haanden, dus daor ku'j ze t beste mee bereiken. Disse zied hef n potensieel bereik van 20.000 meensen per dag.”
t Doel van de Facebook-zied, löt Ter Denge weten, is dudelik maken dat t Nedersaksies n gewoon kommunikasiemiddel is, da'j liek as alle aandere talen overal veur gebruken kunnen, zonder da'j je eigen daor bezwaord over hoeven te veulen.
Bron: Radio350 (kiek hier veur t hele artikel)

11 oktober[bewark | bronkode bewarken]

De nije webstee van Stichting Urker Taol got vanavend los!
11 oktober roend 19.00 uur zal de nije webstee van Stichting Urker Taol los gaon. Op de webstee zullen tal van edigitalisierde archiefstukken over Urk en taolkundige zaken koemen te staon.
Bron: Stichting Urker Taol

11 september[bewark | bronkode bewarken]

Septembermaant Platdüütskmaant
Wij hebt in meert de Streektaolmaond, de Ostfriesen hebt Septembermaant-Plattdüütskmaant. Der bint de hiele maond activiteiten um het Platt an te fietern. De Ostfriesischen Landschaft hef dit organiseerd. En het mooie is: der doet steeds meer bedrieven, gemientes, schoelen en verenigings mit!
Gemientes vergadert in het Platt, schoelen kriegt lesprogramma's en der bint culturele bijienkomsten.Der is bijveurbeeld een zangwedstrijd veur jonge bands en muzikanten: Plattsounds. Volgens Cornelia Nath van de Ostfriesischen Landschaft is het Platt een levende taal. 'Bij vervagende grenzen is het mooi um oe in oen eigen taal te kunnen uten.'
Bron: Huus van de Taol

17 juli[bewark | bronkode bewarken]

Jeffrey Spalburg hef nen hit met zin nommer Hengelo-o-o.
Surinaamsen Tukker Jeffrey Spalburg krig redelik wat laandeliken andacht met zin reggaenommer Hengelo-o-o, wat deels in t Plat wörd ezungn. t Videooke wat he dr bie maakn is inmiddels zowat 500.000x bekken op de filmkessite YouTube.

29 juni[bewark | bronkode bewarken]

Daniël Lohues krig Johanna van Buren Kultuurpries
Daniël Lohues hef vanavond de Johanna van Buren Kultuurpries van Oost-Nederlaand in ontvangst eneumen. De Drentse muzikaant en teksteschriever kreeg de pries veur t bevorderen van de kultuur en streektaal van Oost-Nederlaand.
Volgens de sjurie slaagt Lohues der mit zien umvangrieke oeuvre as gien aander in um grote laandelike wardering te kriegen veur t Drents. Hij gebruukt t Nedersaksies op n levendige en authentieke wieze en steet al jaoren in uutverkochten theaters. Lohues is bekend van onder meer 'Op fietse' en 'O ja, dat was mooi'.
De kultuurpries besteet sinds 1981 en is verneumd naor de streektaaldichteres Johanna van Buren. Eerdere winnaars van de pries waren onder aandere Anne van der Meiden, Willem Wilmink, Bennie Jolink en Herman Finkers.
Bron: RTV Oost

5 juni[bewark | bronkode bewarken]

Weer gien erkenning veur t Nedersaksies
Het CDA in de Tweede Kamer blef proberen om het Nedersaksich as streektaal te bescharmen. Dat meldt CDA-Tweede Kamerlid Eddy van Hijum uut Leeg Zuthem.
Volgende weke wordt der debatteerd in de Tweede Kamer over het gebruuk van de Friese taal. Het CDA komp dan mit een motie waorin zij minister Ronald Plasterk oproept um ok veur het Nedersaksich op te komen. Het CDA wil dat het Nedersaksisch onder deel III van het Europees Handvest veur regionale talen en talen van minderheden wordt openeumen. Op die manier kan het gebruuk van dizze streektaal in cultuur, media en openbaar bestuur beter worden bescharmd en anefieterd worden.De veurige poging is mislukt; toen was Liesbeth Spies nog minister van Binnenlandse zaken.
Bron: Huus van de Taol

27 mei[bewark | bronkode bewarken]

Erkenning Nedersaksies opnij op agenda
Het Nedersaksisch kreg gien Europese erkenning. De motie van het CDA en de PvdA wordde vanmiddag niet voldoende esteund in de Tweede Kamer. Minister Plasterk van Binnenlandse Zaken had veurige weke al dudelk emaakt dat e gien zin hef um mit te warken an de erkenning. Toch was de verwachting dat de motie een meerderheid halen zul. De erkenning van het Nedersaksisch is belangriek veur de bescharming en het anfietern van de taal.
Bron: Huus van de Taol

22 meert[bewark | bronkode bewarken]

Nedersaksies opnij op de agenda
Gedippeteerde Rein Munniksma en Hans Gerritsen van de Stichting Streektaal-Organisatie in het Nedersaksisch Taalgebied (SONT) gaot nog een keer proberen um t Nedersaksies as taal erkend te kriegen. Munniksma en Gerritsen hebt alle Tweede Kamerfraksies benaderd en nou is het elukt um de erkenning van het Nedersaksies opnij op de agenda te kriegen in Den Haag.
Bron: Huus van de Taol

Old ni'js 2012[bewark | bronkode bewarken]

23 desember[bewark | bronkode bewarken]

Michiel Veenstra uur in t Tweants in t glazen hoes
Welle: [1]

17 desember[bewark | bronkode bewarken]

Pieneköttel mooiste dialektwoord
Bron: NOS

30 november[bewark | bronkode bewarken]

Raod van Europa: bevorder t Nedersaksies tot gewoon schoelvak
De Raod van Europa hef kortens n rapport uutebröcht over de uutvoering van t Europees Haandvest veur regionale talen of talen van minderhejen. Wat Nederlaand angeet wörden onder aandere op-emörken dat de invoering van t wetsveurstel 'Gebruuk Friese Taal' van oud-minister Donner iewig lange duurt. De raod raot oek an um van t Nedersaksies n gewoon schoelvak te maken, zodat t anbod van disse streektaal op de legere schoele en in t middelbaor onderwies groter wörden.
Bron: Onzetaal.nl

26 november[bewark | bronkode bewarken]

De Iesselakkedemie en TwentseWelle doet een webstee lös oaver 't Nedersaksisch van Oaveriessel
Bron: Detaalvanoverijssel.nl

5 november[bewark | bronkode bewarken]

Wikipediaann Grönneger en Woolters kuiert bie Radio 350
Op deenksdag n 6den november kuiert Wikipediaan Grönneger_1 in t Tweantssproakige programma Plat Zat van t Riessense radiostasjon Radio 350 met aandern Wikipediaan Woolters oawer plaatsnaambrödjes in t Plat. n Antal Grönningse studeantn hebt plaatsnaambrödjes vervöngn duur brödjes in de Grönningse sproake. (zeet Niejs van 1 oktober). Hiermet köm dr ne hele wöardewisseling op gaank, dee't ook al es in Tweante voord is. Disse oetwisseling is biezeunder, umdet dr bie dialektprogramma's meestal nit oawer de eegne strekgreanze kekn wörd. Hiervan leart beaide partiejn mekoar wier better kenn.
t Programma Plat Zat is te belustern van 19:00 töt 20:00 op elken eerstn deenksdag van de moand, op http://www.radio350.nl .
welle: Radio350.nl - Rijssen door Rijssenaren op de korrel in Plat Zat.

9 oktober[bewark | bronkode bewarken]

Stichten Grunneger Toal lanseert vertoalwebstee
Op het internet wordt dinsdag n vertoalhulp van en noar t Grunnegs lanseerd. Op de webstee binnen ook de offisjele Grunnegse spellensregels te vienden. De vertoalhulp waarkt baaide kaanten oet, dus zowel Grunnegs-Nederlaands as Nederlaands-Grunnegs. De webstee is de vienden op groningsonline.nl
Bron: RTV Noord

3 oktober[bewark | bronkode bewarken]

'Plat' bruukbaor bie kontakten over de grens
t Nedersaksies is goed bruukbaor in kontakt tussen Duutsers en Nederlaanders. Dat stelt de Riessender Martin ter Denge in zien magisterskripsie, waormee e kortens an de Universiteit Utrecht aofstudeerden in t vak Interkulturele Kommunikasie.
Volgens hum biet t 'plat' naost de offisiële talen n goeie meugelikheid um mit mekaar te kommuniseren, umdat de Nedersaksiese dialektvariaanten langes t geschei naor veule op mekaar lieken.
Bron: Tubantia

1 oktober[bewark | bronkode bewarken]

Grunnegse ploatsnoambredjes
Studenten oet Stad hebben òflopen weekend stickers mit de Grunnegse ploatsnoamen over de Nederlaandse ploatsnoamen plakt, mit onder aandere "Grönnen Stad", "Oskert", "Ainrom" en "Aisen". Dit het n haile diskussie terweeg brocht mit n poll op de webstee van RTV Noord. Doaroet bleek dat 11% von dat ploatsnoamen allend de Grunnegse noam hebben mout, 43% von dat t allend ien t Nederlaands mout en 43% von dat ploatsnoambredjes zowel de Nederlaandse as de Grönnegse ploatsnoam vermelden mouten. Ien totoal wazzen der 3,551 stemmen. Oet de poll of stroatnoamen ook Grunnegstoaleg worden mouten zee n grote meerderhaid van 70% van nee.
RTV Noord artikel 1
RTV Noord artikel 2
RTV Noord poll

26 juni[bewark | bronkode bewarken]

Neersassiese Wikipedia op Zunnewende Festival in Healdern
Ankommenden 7den juli zöalt twee metwoarkers van de Neersassiese Wikipedia met n kröamken op t joarlikse streektaal en -kultuurfestival Zunnewende in t Tweants/Sallaandse Healdern stoan. Doel is um mear leu kunnig te maakn met disse Wikipedia, en mear leu woarm te kriegn zelf met te goan skriewn. Op t festival komt oonder mear ook n antal finalistn van de Tweantse Jazzerieje, Erwin Nyhoff oet Sallaand, Gerrit Dannenberg en André Manuel oet Tweante, en Edwin Jongedijk oet Grönningn spöln.
t Festival wörd eheuldn op laandgood Schulenborg an de Schuilenburgerweg in Healdern. t Vaank an um 19:30u en doert töt 00:30u. Kaartn kostet €5,-- woer't ook éénn konsumpsie bie in zit.
A'j mear weelt weetn mu'j kiekn op de webstea Zunnewendefestival.nl.

27 mei[bewark | bronkode bewarken]

Petra ter Denge weent Tweantse Jazzerieje
n 26sten Mei wun Petra ter Denge oet Lösker met t nommer Kræng de Tweantse Jazzerieje. n Tekst was eskreewn duur Martin ter Denge, en de muziek was van Jan Wessels. De tweede pries gung noar Marijn Ouwehand oet Eanske met t nommer Jazzeritis en de doarde pries was vuur Frens te Kiefte oet Nijverdal met An ut Elastiek. n Eersten pries besteund oet n bedrag van €1500,- en nen bokaal. De tweede en doarde prieze warn €500,- en €250,- en ne oorkonde.
t Is de tweede keer at de Tweantse Jazzerieje heuldn wörd in Eanske, as oonderdeel van t Grolsch International Jazz Festival. Oet vuurroondes warn 10 finalistn keuzn, dee't koppels vörmn deedn met nen tekstskriewer en komponist, woerduur't nieje Tweants jazznommers onsteundn dee't helemoal warn an epast op n zanger/zangeresse.

26 april[bewark | bronkode bewarken]

Streektael is nog altied populair
Uut een onderzuuk van EenVandaag bliekt dat de Overiesselaors nog vaeke heur dialekt praoten, mar een meerderhied viendt niet dat d'r ekstra geld veur nodig is. EenVandaag is deur RTV Oost vraogd wodden om een enquête te holden onder meer as 1100 ienwoners van Overiessel. Neffens onderzuuk wodt et thuus wel et vaekste praot. Een meerderhied van de luden die mitdaon hebben an et onderzuuk viendt dialekt belangriek mar een aparte staotus es veur er Nedersaksisch niet nodig. Een grote meerderhied wil wel dat d'r meer op de schoelen daon wodt mit et onderwies in et eigen dialekt.
(Bron: RTV Oost)

17 april[bewark | bronkode bewarken]

Petisie veur Nedersaksies erkenning
Kortens is t Nedersaksies as streektaal onder nivo III van t Europees Haandvest veur regionale talen of talen van minderhejen aofewezen. Daorop hebben verscheiene meensen protest an-etekend, en bin de organisasie veur t Nedersaksies op-estaon. Op de webstee http://www.nedersaksisch-is-een-taal.nl ku'j dan oek n petisie ondertekenen veur de erkenning van t Nedersaksies. Disse petisie zal veur de zoemer an-ebeujen wörden an minister Spies van Binnenlaandse Zaken en Koninkrieksrelasies.
(Bron: Huus van de Taol)

14 april[bewark | bronkode bewarken]

Noordelike overheden veur t Nedersaksies bi'j menare in Grol
De noordelike overheden geeft de stried veur n betere bescharming van t Nedersaksies niet op. Gister wordde der bi'j Hofsteenge in Grol n konferensie eholden onder de name: Gien miskenning maar erkenning veur t Nedersaksies.
In Grol waren streektaalmitwarkers, noorderlike overheden, n vieftal Tweede Kamerleden, schrievers en streektaalzangers bi'j menare ekomen um te praoten over de erkenning van t Nedersaksies.
Bert Kamping en Kees Hendriks schreven spesiaal veur de gelegenheid n nij lied: Vergruid (klik hier um t te beluusteren).
De minister wees eerder n verzuuk veur t erkennen van het Nedersaksies of. Op internet was der dit weekend al n petietsie lanseerd um t Nedersaksies taalgebruuk te ondersteunen. Ie kunt de petietsie ondertiekenen op http://www.nedersaksisch-is-een-taal.nl
Siemon Reker, streektaalfunksionaris in Grunnen, en Erik Ziengs Tweede Kamerlid veur de VVD wordden deur Radio Drenthe ondervraogd.
(Bron: Huus van de Taol)

10 april[bewark | bronkode bewarken]

Konferensie over t belaang van t Leegsaksies
Op 16 april wordt der bi'j kafee Hofsteenge in Grolloo n konferensie over Nedersaksiese streektaal eholden onder de name: Gien miskenning maar erkenning veur het Nedersaksies. De konferensie wordt organiseerd deur de Nedersaksiese overheden. Anleiding is de ofwiezing van de erkenning van t Nedersaksies onder deel III van t Europees handvest veur regionale talen of talen van minderheden. De Nedersaksiese overheden bint hierover slim teleuresteld. Zi'j wilt daorum deur dizze konferensie zien laoten dat de streektaal van groot belang is zowel in onderwies as in sport as in media as in t openbaar leven. De konferensie is bedoeld veur Tweede Kamerleden, regionale overheden, streektaalorganisaatsies en streektaalwarkers in t veld en de universiteit van Grunnen.
(Bron: Huus van de Taol)

7 april[bewark | bronkode bewarken]

Taalkundige Henk Bloemhoff eridderd
Taalkundige Henk Bloemhoff uut Oosterwolde is donderdag benuumd tot ridder in de Orde van Oranje-Nassau. Hij ontving de onderscheiding bi'j t veertigjaorig jubileum van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte. Henk Bloemhoff is leraar Nederlands op de Noordelijke Hogeschool Leeuwarden en was jaorenlang veurzitter van de Stellingwarver Schrieversronte. Hij deed taalkundig onderzuuk en was barre drok mit de erkenning van de streektaal. Jannes Westerhof (vri'jwilliger bi'j t Huus van de Taol) kreeg de twiede Stellingwarf Trofee as dank veur zien verdiensten veur de Stellingwarver taal.
(Bron: Huus van de Taol)

3 april[bewark | bronkode bewarken]

Martijje! hef nij liedtien
Zin an lente het t nije liedtien van Martijje! t Is t eerste liedtien van nij album waor as Martijje! an warkt. De cd zal later dit jaor verschienen. Ie kunt Zin an lente digitaal verkriegen via iTunes en Amazon of beluusteren via Spotify of YouTube.
(Bron: Huus van de Taol)

26 meert[bewark | bronkode bewarken]

D66 striedt veur stoatus Leegsaksies
De D66-fraksie in de Grunninger stoaten is vergraeld over t besloet van minister Spies de Leegsaksiese dialekten nait de zölfde stoatus te geven as t Frais. Dizze erkennen is van groot belaang om de streektoalen te loaten overleven, stelt de partie aanbraand. "Blievende aandacht veur t behold en t zörgvuldig bruken van os kulturele aarfgoud vinden wie belaangriek. Kennis van de Gruninger geschiedenis, toal en kultuur (…) droagen bie aan t verstaarken van de Grunninger identiteit."
In n twijtoalige (Grunnings en Nederlaands) braif vroagt D66 of Gedeputeerde Stoaten (GS) inzicht hebben in de argumentoatsie van de bewindsvraauw. Ook wil de partie weten of t klopt – zo as de minister beweerde – dat de erkennen van t Leegsaksies (woaronder t Grunnegs en t Dreants) op t nivo van t Frais hoge kosten mit zok mitbrengen: "Binnen de kosten hoger as de subsidies dij Uropa beschikboar stelt as t Leegsaksies de beoogde stoatus 'Deel III' krigt?" D66 in Grunnen wil dat t kollege van GS zok – eventueel soamen mit aandere proveanzies – inzet om alsnog de verlaangde erkennen veur de streektoal te kriegen.
(Bron: Dagblad van het Noorden)

24 meert[bewark | bronkode bewarken]

CDA wil alsnog erkennen veur t Leegsaksies
t CDA wil dat de overhaid drok zet om de Leegsaksiese streektoal hailendal erkennen tou loaten deur de Uropese Kommissie. Doarmit wordt t Leegsaksies, dat n groot dail van Noord- en Oost-Nederlaand bestriekt, beter beschaarmd en openen der alderhaande Uropese fondsen veur de regio.
(Bron: Een Vandaag)

23 meert[bewark | bronkode bewarken]

De provinsies striejen veur t Nedersaksies
De provinsies Groningen, Frieslaand, Drenthe, Overiessel en Gelderlaand legen der eigen der niet bie neer dat t Nedersaksies gien offisiële taal wörden. Dat meldden de Drentse gedeputeerde Rein Munniksma, bestuurlik veurman van de Nedersaksiese regio. Eerder disse weke leut minister Liesbeth Spies (Binnenlaandse Zaken) weten dat Nedersaksiese dialekten niet in anmarking koemen veur n hogere staotus. Dat zol te veul geld gaon kosten.
(Bron: Onzetaal.nl)

22 meert[bewark | bronkode bewarken]

t Leegsaksies krigt (veurlopig) gain hogere stoatus
n Aanvroag veur t verhogen van de stoatus van de Leegsaksiese toalvarianten is aofwezen. De hogere stoatus zol betaiken dat de Leegsaksiese perveanzies en streektoalorganisoatsies meer seanten kriegen zollen veur t behold en broeken van de streektoal. Volgens minister Spies van Binnenlaandse Zoaken is t te duur om dit oet te droagen. De veurstanders leggen heur der aans nog nait bie deel. Hoogleroar Grunnigs Siemon Reker het zaegd dat er t jammer vindt en dat t ien stried is mit t Uropese haandvest veur regionoale toalen of toalen van minderheden.
(Welle: RTV Noord en De Stentor)

7 meart[bewark | bronkode bewarken]

Umroop NTR zoch dialektsprekkers vuur 8-delige TV-riege oawer dialekt
n Neerlaandsen tellevisieumroop NTR zoch leu dee't n Neerlaandse streksproake of dialekt sprekt, vuur ne achtdelige riege oawer dialektgebroek in Neerlaand. De riege keump Dat is andere taal! te heetn, en geet oawer identiteat, groepsgeveul, leefde, wille, waark, en de vuuroetzichten van de dialektn. Disse riege wörd in t noajoar van 2012 op Nederland 2 oet ezeundn. De NTR zoch nog leu dee't met weelt waarken an disse riege:
  1. Eenn den't zik wal es skaamd hef of nog aait skaamt vuur zin dialekt
  2. Eenn den't um zinne of öare sproake diskrimineerd wör bie t zeukn van waark
  3. n Gezin wat verhuusd is noar ne aandere proveensie, mer dr nit tusken de gemeenskop köm umdet ze t dialekt van doar nit konn.
At ene van disse dinge op oe slöt, of op kunnigheaid van oe, kö'j nen mail steurn noar louis.bogaers @ ntr.nl of eawn beln noar 035 - 625 20 48.
welle: Oostendorp, M. van. Onzetaal.nl - Taalpost 2012; Maart.

2 meert[bewark | bronkode bewarken]

Kumriese regering geet t gebruuk van t Kumries achter de broek an zitten.
t Kumries (Wels) wörden deur steeds minder meensen uut Kumrië espreuken. Per jaor nimp t antal sprekers mit 3000 aof. De Kumriese deelregering wil noen de Kumriërs achter de broek an zitten um tiedens der wark en bie sosiale kontakten vakerder Kumries te gebruken, oek meensen die de taal niet zo goed kunnen praoten. Dat wörden dan t wark van n nieje kommissaoris, die binnenkort de taken van de Kumriese Taalkomissie (Welsh Language Board) overnimp, en die krig dan oek meer bevoegdhejen as disse organisasie had.
(Bron: Onze Taal)

1 meert[bewark | bronkode bewarken]

Kammenet mut anmaken mit hogere erkenning van t Nedersaksies
t CDA hef in kamervragen an de minister van Binnenlaandse Zaken an-egeven dat t Kammenet mut anmaken mit t erkennen van t Nedersaksies as streektaal op t zogeheten nivo dreje van t Europees Haandvest veur regionale talen of talen van minderhejen. t Verzeuk is al begin 2010 in-ediend. t Veurdeel van de erkenning is dat de streektaal dan beter bescharmp en bevorderd kan wörden en dat daorveur Europees geld beschikbaor kömp.
(Bron: Umroep Gelderlaand)

6 febrewaori[bewark | bronkode bewarken]

Herman Finkers krig de Lofpries veur zien inzet veur t Twents en t Nederlaands
De Stichting Nederlands hef de 'Lofprijs der Nederlandse taal' toe-ekend an Herman Finkers, umdat e zien eigen veurig jaor fel uutsprak tegen de gemakzucht waormee Nederlaanders Engelse woorden gebruken. De pries wörden elk jaor uutereikt an ene die zien eigen stark maakt veur de Nederlaandse taal. De ofkeurende Sofpries is disse keer veur t ministerie van OCW, vanwege t niet toestaon van Nederlaandstalige magisterskripsies.)
Finkers kreeg an t einde t vergangen jaor op t kongres van Onze Taal oek al de Groenman-taalpries van de Stichting Let Op Uw Taal, vanwege zien betekenisse en inzet veur t Twents en t Nederlaands.
(Bron: Onzetaal.nl)

6 februwoari[bewark | bronkode bewarken]

Komplete Tweantse Dialexicon Goaitsen van der Vliet vuur niks binn te haaln
EANSKE - Seend n 5den februwoari is t komplete dialexicon, t grötste digitale wöardebook van t Tweants, gratis binn te haaln op n kompjuter. t Dialexicon was aait al te kriegn, mer dan allene de Tweants-Neerlaandse versie. Doo't Goaitsen van der Vliet op n 10den november 2011 de Tweantse Taalpries kreeg, beloawn he det he de volledige versie openboar zol maakn, umdet t töt dee tied too weainig gebroekt wör, terwiel dr nen machtigen bult woark en tied in was goan zitn. t Dialexicon is vuur niks binn te haaln van Van der Vliet zinne webstea: http://members.home.nl/dialexicon/oph.htm.

31 januwoari[bewark | bronkode bewarken]

Wedstried: Johanna van Buren op muziek
In Healdern wörd t letterkeundige festival Grondtoon eheuln, woerbie Neersassies en muziek met mekoar ezat wordt. Dit joar is t vieftig joar eleedn at Sallaands-Tweantse dichteresse Johanna van Buren oet de tied köm. Um det te gedeankn hef t ZinIn Cultuur ne wedstried oet eskreewn vuur heel Oaweriessel, woerbie deelnemmers nen tekst van Van Buren op muziek mut zetn, of zik dr duur loat ingeewn. Elke muziekstiel is good, van hiphop töt symfoniese rock. Inskriewn en inzeandn kan tot 1 meart. Heuwdpries is €500,- en dree betaalde optreadns op t Zunnewende Festival.
(Welle:zinin.com)
Tweantse Jazzerieje geet interregionaal
Op deenksdag en woonsdagoawnd 6 en 7 meart wordt de vuurroondes vuur de tweede Tweantse Jazzerieje heuldn. Verskil met vurig joar is det dr dit joar deelnemmers in dialektn oet heel Oaweriessel met magnt doon, en de jazzverskes pas noa de vuurroondes op moate skreewn wordt in saamnwarking met de tekstskriewers, komponistn en zängers. Disse nieje verskes wordt dan begeleaidt duur n kombo van ArtEZ-konservatoriumstudeantn. Zoaterdag n 26sten mei is de finale op t Internasjonaal Jazzfestival in Eanske. De heuwdpries is nen mooin bokaal en ne geeldsomme van €1500,-.
A'j met weelt doon mu'j oe vuur 5 februwoari inskriewn bie p.westers@hetnet.nl.
(Welle: www.ijfe.nl)

27 jannewaori[bewark | bronkode bewarken]

Huus van de Taol prissenteert een spellingnaokieker veur het Drèents
Naost de Nederlandse,Friese en Stellingwarfse spellingnaokieker is het Nederlandse taolroem nou ok een Drèentstaolige spellingnaokieker rieker. De Drèentse spellingnaokieker weur deur het Huus van de Taol prissenteerd in het previnciehoes in Assen. Umdebij vieftig lu waren hen Assen gaon um derbij te weden. De neie spellingnaokieker is te bestellen veur tien euro.
(Bron: Huus van de Taol)

26 jannewaori[bewark | bronkode bewarken]

Europese commissie minderheidstalen op bezuuk in Drenthe
Gedippeteerde Rein Munniksma hef dinsdag tiedens een bezuuk van een commissie van deskundigen van de Raod van Europa anedrungen op snelheid as het giet um erkenning van het Nedersaksisch. De Raod van Europa, die in Straatsburg zetelt, richt zich onder andere op het bescharmen van de minderheidstalen. Gedippeteerde Rein Munniksma hef bij het bezuuk van dizze commissie naodrukkelijk aandacht evraogd veur erkenning van het Nedersaksisch. "Het Nedersaksisch functioneert al jaren op het zogeheten niveau van deel III, maar dit wordt nog niet als zodanig erkend. Voor het Rijk is het slechts een formaliteit de gewenste 'upgrading' door te voeren". Tot nou toe is de anvraog echter nog in behandeling bij de Nederlandse overheid.
Het Nedersaksisch, anemarkt as minderheidstaal, wordt al vanof 1996 erkend onder deel II van het Handvest voor regionale talen of talen van Minderheden. Um te kieken of de overheden de bepalings van het handvest wel naoleeft komp de commissie regelmaotig kieken in de gebieden waor as de minderheidstalen espreuken wordt. Zij rapporteert hierover en daordeur kan de erkenning in een stroomversnelling komen.
(Bron: Huus van de Taol)

Old ni'js 2011[bewark | bronkode bewarken]

9 juni[bewark | bronkode bewarken]

Drèentse neiviending Slaopen & Stoet
Het Huus van de Taol is de organisatie die het actief en passief gebroek van de Drèentse taol stimuleert. Ze vernimt ok aal meer, dat der hiel wat volk is, dat het machtig mooi vindt dat der in Drenthe een streektaol in levend gebroek is. Dat gebeurt al gloepends vaak; namen as Nije Hemelriek, Op ’t Ol Stee, Oringer Marke en Ieberen Plas bint daor veurbeelden van.
De organisatie het dan ok een bredtie ontwikkeld veur Bed & Breakfasts um het Drèents te laoten zien. De grootte is 30 cm bij 21 cm; een handzaome grootte dus. Het is maakt van kunststof en weerbestendig. In week 25 wordt in alle twaalf gemientes in Drenthe een eerste exemplaar van dit speciale bordtie an ien van de accommodaties veur Bed & Breakfast anbeuden. Dat wordt daon deur de gemientelijke vertegenwoordiger van het Huus van de Taol, de taolschulte.
Bron: Huusvandetaol.nl

2 meie[bewark | bronkode bewarken]

De Stichting Stellingwarver Schrieversronte is et niet hielendal iens mit de Friese taelwet
Op himzels vienen bestuur en direktie van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte et konsept veur de Wet gebruuk Friese Tael - as anvietering veur et meer bruken gaon van die tael - goed en ondersteunen dat veurstel van hatte. Wat ze liekewel verbaost is dat in et riegeltien naemen van gemienten waor een uutzundering of vri'jstelling veur gellen gaot de gemiente Ooststellingwarf bliekber vergeten is. De Stichting Stellingwarver Schrieversronte zegt: "Et kan niet zo wezen dat in et jaor dat warschienlik et Nedersaksisch ok erkend wodt onder diel III van et Europees Haandvest veur regionaole taelen of taelen van minderheden, en zo van toepassing wodt op de Stellingwarven vanwegens et Stellingwarfs, veur iene van de twie Stellingwarver gemienten de ni'je Wet gebruuk Friese Tael gellen gaot". D'r wodt dan ok van uutgaon dat de gemiente Ooststellingwarf nog in et eerder nuumde riegeltien opneumen wodt.
Bron: Stellingwarfs.nl, 2 meie 2011

28 april[bewark | bronkode bewarken]

RTV Oost warkt an regiokomedie
Nao de hit-zieperiege Van Jonge Leu en Oale Groond warkt de Oaveriesselse umroep RTV Oost mit regisseur Jan Albert de Weerd en adviseur Johan Nijenhuis an een ni'je regionaole riege. 't Mut een komedie wörden in de stijl van de Amerikaanse serie Cheers, esitueerd in een kroeg argens in een Oaveriesselse stad. Nijenhuis sprek van een "Twentse Cheers" mit "Twentse humor". Algemien directeur van de umroep Henny Everts prat van "eigen streekhumor". De acteurs bint uut-ekeuzen en de eerste opnames mut van 't naojaor begunnen. Veurjaor 2012 mut de eerste oflevering op TV Oost te bekieken wèden.
Bron: RTV Oost, 27 april 2011

7 april[bewark | bronkode bewarken]

Twents Offensief II van Goaitsen van der Vliet
Komnden doonderdagoawnd n 14den april wörd in t Media Art Café Berlijn in Eanske t Twents Offensief II eheuldn duur Goaitsen van der Vliet, umdet he doar zinne Tweants-Hollaandse en Hollaands-Tweantse wöardebeuke wil prissenteern. Op den oawnd komt verskeaidene ärtieste in t Tweants optreadn. Leu dee't weelt komn kiekn zeent welkom vanof 20:00u.

15 meart[bewark | bronkode bewarken]

Twentaal keump met kaderkursus Tweants vuur learaars
De Stichting Twentaal geet ne opleaiding opzetn vuur learaarn Tweants en vuur leu dee't ne leazing of inleaiding weelt geewn oawer t plat. Strektaalkonsul Harry Nijhuis zut nog nit wodöanig at TweantseWelle hieran met kan helpn. Twentaal hef beloawd eerst met n plan vuur de kursus te komn.
Welle: Twenthetekst.nl/nieuws

18 februwoari[bewark | bronkode bewarken]

Harm oet Riessen (67) oet de tied ekömn
n Doonderdag n 17den februwoari 2011 is 's oawnds Harm Agteresch, better bekeand as Harm oet Riessen, oet de tied ekömn. Agteresch was tekst- en revue-skriewer, komiek, zänger, radio- en tellevisiepressentator. Hee wör vuural bekeand van zin RTV Oost-programma Harms Farms, mer hee hef verskeaidene plaatn op n naam stoan dee't duur heel Oost-Neerlaand bekeand warn, zo as "Mien Keunstgebit", "Öllie ieleu oe wal in?" en "Stille mear mien tuutje". Den lesten zöalt ze ook op zinne groowe loatn heurn. Agteresch har nen slimmen vorm van longkaanker.
Welle: RTV Oost.nl - In Memoriam: Harm Agteresch 1943-2011

27 jannuwoari[bewark | bronkode bewarken]

Tweantse Jazz op Internasjonaal Jazzfestival
n Zoaterdag n middag 11 juni 2011 wörd t Internasjonale Jazz­festival in Eanske heuldn. n Niej oonderdeel doarvan is de Tweantse Jazzerieje, n zaankwedstried in t Tweants. Doarvuur zeent tien nieje nommers skreewn duur vief Tweantse tekstskriewers. Disse tekste zeent op muziek ezat duur vief doseantn van t Eanskese Konservatorium. Zängers, zängeressen en koorn köant zik opgeewn um met te doon, duur t netpostadres op de webstea an te schrievn. Ook leu dee't gin Tweants köant magnt metdoon; zee kriegnt hulpe bie de oetsproake.
Welle: (Twentse Jazzerieje op www.ijfe.nl)

10 jannewaori[bewark | bronkode bewarken]

Streektaalfestival !REUR! in Emmen, 5 meert 2011
Op 5 meert 2011 hej in Emmen de tweide editie van streektaalfestival !REUR! Op verscheiden plekken in de stad wördt dan ezungen, veurelezen, an quizzen edaone en teniel espeuld. Cafés in 't centrum serveert een dagmenu mit een streekgerecht. Ok wördt de streektaalpriezen van 't Dagblad van het Noorden uutelangd.
Acteur, zanger en tekstschriever Tony Neef gef een masterclass musical, mit besundere andacht veur musical en streektaal, en tekstvertalings deur muzikaant Bert Kamping. Onder de mitwarkers an 't festival bint wieder de schrievers Gerard Stout, Marga Kool en Jan Glas, muzikaanten Wia Buze, Boh Foi Toch en Erwin Nijhoff en politica Sabine Uitslag.
Meer informatie viej op de webstee van !REUR!
Bron: De Taolkraant 49, december 2010 (uutgave van 't Huus van de Taol, Beilen)

Old ni'js 2010[bewark | bronkode bewarken]

21 december[bewark | bronkode bewarken]

Anfieter Award veur meertalige webstee Noord Nederlandse Reinigingsdienst
Op zundag 19 december hef 't Nei Drèents Geneutschap in 't RTV Drenthe-pregramma Podium de Algemiene Anfieter Award 2010 toe-ekend an de Noord Nederlandse Reinigingsdienst uut Drachten. De NNRD hef ja de webstee beschikber in 't Drèents, Grunnings, Fries en Nederlaands.
Aj uut 't noorden koomt en daor warkt, dan hej ok wat mit de talen van de noordelijke pervincies Drenthe, Grunning en Frieslaand, mient 't bedrief. Ze gaot d'r vanuut det veul mèensen pas goed töt heur recht koomt as ze heur eigen taal kunt gebruken.
Verkoopleider Siebolt de Bruin en algemien directeur Jeen Holwerda van de NNRD hebt de pries in ontvangst eneumen. Een oorkonde gunk naor de beide aandere nomineerden, de gemiente Assen (veur een tekst van zanger Daniël Lohues op 't viaduct Peelo-zuud) en de stichting Peerd uut Grunning (veur de theaterveurstelling Groot Hunzeland, op-evoerd in Grunning, Drenthe en Twente).
De Zoorholtpries, veur het achteruuthelpen van de streektaal, hebt ze 2010 niet uutereikt.
Bronnen: Huus van de Taol en Webstee NNRD (Dreèntstalig portaol)

26 november[bewark | bronkode bewarken]

Congres Streektaol in het underwies eholden in Emmen
In de Stenden hogeschool in Emmen hef op vrijdag 26 november 2010 't congres Streektaol in het underwies plaatsevunden, organiseerd deur de Opleiding Leraar Basisonderwijs van de schoele. D'r waren roem 150 mèensen bi'j. Gastspreker Saskia Visser van de Rieksuniversiteit Grunning hef epraot oaver de weerde van meertalig opgruuien. Gedippeteerde van de pervincie Drenthe Anneke Haarsma sprak heur in 't Drèents veur streektaal uut. Tweide Kamerlid en woordvoerder onderwies Metin Çelik zee det e in de praktijk har ondervunden det 't niks schalijk is um een aandere thuustaal as 't Nederlaands te hebben.
Haarsma en Çelik kregen 't boek Streektaol in het underwies uutereikt. 't Boek bevat 't streektaalpregramma van de Pabo in Emmen, wetenschoppelijke artikels oaver meertalige opvoeding, verhalen van bekende Nederlaanders mit een Drèentse achtergrond en onderwiesmateriaol.
Bronnen: Huus van de Taol en Stenden hogeschool

23 november[bewark | bronkode bewarken]

Les in Achterhooks op de leagere skole
WENTERS - Kinder op de leagere skole in den Achterhook könt ovver neet al te lange tied les kriegen in et Achterhooks. Et Staring Instituut is een lespakket an t ontwikkeln veur streaksproake op de leagere skole. Deur middel van dit lespakket könt kinderen verhaaln leren skrieven, leazen en riemen in et dialekt. Umdat Wenters den primeur hef, zal t eerste pakket veural ericht wean op et Wenters plat. In februari mot et eerste lespakket kloar wean.
Bron: Umroop Gelderlaand

17 november[bewark | bronkode bewarken]

Nedersaksisch Vocaal Ensemble kump mit eerste cd
Op zundag 28 november um 15:00 prissenteert 't Nedersaksisch Vocaal Ensemble in café-restaurant Hofsteenge in Grol (Drenthe) de cd Gewoon Nedersaksisch. 't Koor zingt op dizze cd in 't Nedersaksisch van Grunning, Drenthe, Stellingwarf, Oaveriessel en Gelderlaand. 't Bint diels ni'je composities, diels nommers van aandere artiesten. Bi'j de cd heurt een tekstboek.
Bron: Webstee Nedersaksisch Vocaal Ensemble

28 oktober[bewark | bronkode bewarken]

Ni'je dichtbundel Verrassend Nedersaksisch
In november 2010 wördt in Zwolle de dichtbundel Verrassend Nedersaksisch eprissenteerd deur Uitgeverij kleine Uil, in samenwarking mit Stichting Sasland en de Nedersaksische koepelorgenisaotie SONT. De bundel hef as ondertitel Gedichten uit Groningen, Drenthe, Stellingwerf, Salland, het Land van Vollenhove, Twente, de Achterhoek en de Veluwe. De bundel mit nao-oorlogse gedichten stiet onder redactie van Henk Bloemhoff, Henk Nijkeuter en Jan Glas en wördt an-ebeuden an de Oaveriesselse gedippeteerde Dick Buursink.
Bron: Fondscatalogus Uitgeverij kleine Uil, naojaor 2010

7 oktober[bewark | bronkode bewarken]

Sabine Uitslag wil det oaverheid anmak mit wiedere erkenning Nedersaksisch
Sabine Uitslag, uut Westerhaar (Ov.) ofkumstig lid van de Tweide Kamer-fractie van 't CDA, hef de regering evraogd hoe as 't stiet mit de erkenning van 't Nedersaksisch onder diel III van 't Europees Haandvest veur regionaole talen of talen van minderheden. In kamervraogen an staotssikketaris van Binnenlaandse Zaken Ank Bijleveld vrag ze of de staotssikketaris kan inschatten wanneer erkenning onder diel III van 't Haandvest een feit zal wèden.
't Verzuuk töt erkenning onder Diel III is op 25 meert 2010 in-ediend deur de Nedersaksische pervincies en gemientes. Diel III is een heugere vörm van erkenning as Diel II, wat now veur 't Nedersaksisch geldt. Diel III, det now al opgiet veur 't Fries, verplicht de oaverheid töt 't kiezen van 35 uut 68 vastestelde maotriegels veur bescharming en bevördering van de taal op gebieden as onderwies, rechtspraoke, openbaore diensten, de media en culturele veurzienings.
Bron: Huus van de Taol

1 oktober[bewark | bronkode bewarken]

Tweantsen Oawnd in Riessen: Kok iej of kok ik?
Vriedag 1 oktober 2010 heuld de Kulturele Road Riessen nen Tweantsen Oawnd in t parkgebouw van Riessen in Tweante. Hierop zöalt verskeaidene leu sprekn, of n bölken vuurdreagn um t thema 'Kok iej of kok ik?', zo as Thea Kroese, Gerrit Dannenberg, Gerrit Kraa, Wilm van Noesel en nog n antal mear. Ook zal dr ook ne biedrage wean van 3 jonge platsprekkers. Doarnöast wörd dr muziek emaakt duur n blokflöaitkoppel Cochlea, en dr is wat vuur de vertearige, wat wörd verzörgd duur de koksopleaidige Skoefisan van de Riessense middelbere skole t Reggesteyn.
t Spul begeent um 20:00u en reknt dr op de'j n oawnd oonder de pann zeent.
(Welle: Déweekkrant.nl)

24 september[bewark | bronkode bewarken]

  • Streektaalconferentie: streektaal in de zörg
Vri'jdag 24 september 2010 hej in TwentseWelle en Prismare in Eanske de viefde Internationaole Streektaalconferentie. Dit jaor is 't thema 'Streektaal in de zörg'. Onder aandere 't Twèentse Tweide Kamerlid Sabine Uitslag (portefullie zörg) giet d'r kuiern. Organisators bint de Stichting Nederlandse Dialecten mit TwentseWelle en de Iesselakkedemie in Kampen.
Bron: Iesselakkedemie

22 juni[bewark | bronkode bewarken]

  • Neersassiese Wikipedia in n Tweantsen Almanak 2011
In n Tweantsen almanak van 2011 zal n ärtikel komn te stoan oawer de Neersassiese Wikipedia. t Ärtikel is volledig in t Tweants, en beskrif wat Wikipedia is, wa'j dr allemoal op veendn köant en wodöanig a'j dr zelf an met köant doon.

9 juni[bewark | bronkode bewarken]

  • Neie Drentse kinderliedties!
De zangeres Martijje! wil neimoods Drentstaolig liedmateriaal veur basisschoelen maken. Schoelen en kinder wördt actief bij het hiele proces betrökken.
Bron: huusvandetaol.nl

30 meart[bewark | bronkode bewarken]

  • Wiki-metwaarker sprekt vuur n Kreenk
Deenksdagoawend 30 meart zal wiki-metwaarker Woolters sprekken op de joarvergaderige van de Kreenk vuur Tweantse Sproake in t Tweantse Weersel. Hee zal an de haande van n niej artikel oetleggen wodöanig at Wikipedia waarket, en wat t feaiteliks inhoold. Ook zal he wat oet de deuke doon oawer de skriefwedstried van Wikipedie.

26 meert[bewark | bronkode bewarken]

  • Anvrage hogere erkenning veur 't Nedersaksisch
De officiële anvrage veur een hogere staotus veur onze taal 't Nedersaksisch wönnen gister (donderdag 25 meert) an-ebeujen an staotssikketaoris van Binnenlaanse Zaken mevrouw Bijleveld. De bestuurders van de previnsies Groningen, Drenthe, Gelderlaand en gemeente Weststellingwarf en de gemeente Ooststellingwarf zullen, oek namens de previnsie Overiessel, de staotssikketaoris vragen de anvrage in te dienen bie de Raod van Europa. Deur disse hogere erkenning ku-w de taal beter bescharmen, meer financiering kriegen veur allerhaande activiteiten.
Bron: Groningergezinsbode.nl

22 meart[bewark | bronkode bewarken]

  • TwentseWelle hoold nen literairen oawend op 24 meart
TwentseWelle in Eanske hoaldt nen literairen oavend in de streektaal oonder de titel “Op verhaal kommen in TwentseWelle”. Leu as Diet Gerritsen, Laurens ten Den, Gerrit Dannenberg en de Twentse taalprieswinners Gerard Vaanholt en Jan Riesewijk doot met an dizzen biezunderen oavend. Wat van dizze leu hebt ok al in de populaire regiosoap “Van jonge leu en oale groond” loaten zeen, dat ze met de Tweantse sproake good oet de veut könt.
Op verscheidene plekken in t museum bint dr korte deurlopende optredens. Diet Gerritsen zingt in de streektaal weark van Theo Vossebeld, dat op meziek is zet deur Frank Deiman. Laurens ten Den löt Shakespeare heuren in het Tweants en Gerrit Dannenberg en Gerard Vaanholt dreagt veur oet eagen weark. Jan Riesewijk döt veurdracht op ziene eagen wieze.
In museumrestaurant Het Rozendaal gif t n recht Tweants häpke, dat past biej zunnen oavend veur €10,- de man.

Op verhaal kommen in TwentseWelle is 24 meart van 19.30 tot 21.30 uur en um binnen te kommen kost t €12,50. Reserveren van kaarten kan via [info@twentsewelle.nl info@twentsewelle.nl]. Veur leu van n Kreenk vuur de Twentse Sproak gift biej t zeen loaten van de ledenpas €2,50 korting op de pries. Reserveringen veur t etten in t restaurant kan via telefoonnummer 053-4807695.

Welle: Twentsesproak.nl

19 meert[bewark | bronkode bewarken]

  • Allesplat.net, nieje radiozender mit allinnig mar streektaal
In de radiostudio van Omroep Gelderland in Annem vient vriedag 26 meert de prissentasie plaos van www.allesplat.nl, een niej internetradiostesjon dat zich helemaole op meziek in 't plat geet richen. De webstee is een initiatief van Omroep Gelderland en de Overiesselse omroep RTV Oost, en zendt 24 uur per dag streektaalmeziek uut in internetaudiostroom.
Bron: Villamedia.nl

15 meart[bewark | bronkode bewarken]

  • Dialektzängeres Hanneke Hiddink oet de tied
In n nacht van doonderdag 11 op vriedag 12 meart 2010 is Hanneke Hiddink (52) van t regionaal bekeande tweetal Hiddink & Schreurs in öare wonstea Maarkel duur nen härtstilstaand oet de tied ekömmen. Hiddink en Schreurs zungen al 20 joar met mekoar, meesttieds oawer herkenbere oonderwoarpen, met titels zo as 't VUT-rek en t Warm en koald buffet.
Welle: tctubantia.nl "Dialectzangeres Hanneke Hiddink overleden". Ezeen op 15 meart 2010.

8 meart[bewark | bronkode bewarken]

CDA kamerlid Sabine Uitslag hef op 2 meart 2010 öaren single Loat mie lös an eböaden an Jan Peter Balkenende. n Tekst is eskrewen duur RTV Oost-presentatrice Monique Sleiderink, en de muziek is emaakt duur Wilfried Poorthuis. Uitslag en Sleiderink wollen bewiezen det t Tweants ook good in popmuziek gebroekt kan worden. Vuur €1,30 is t nommer binnen te halen van targetmusic.nl.
Welle: tctubantia.nl: "Jan Peter Balkenende en Sabine Uitslag Loat mekaar Lös". Deenkseldag 2 meart 2010.

27 febrewaori[bewark | bronkode bewarken]

Woolters van de Nedersaksische Wikipedie hef een vraaggesprek ehad bie 't radiopregramma Aksent van RTV Oost over de Nedersaksische Wikipedie. 't Hele gesprek ku-j nogmaols beluusteren deur op de verwiezing hieronder te klikken.
Aksent van RTV Oost

15 februwoari[bewark | bronkode bewarken]

CDA-tweede kamerlid Sabine Uitslag oet Tweante neamp n nommer op in t Tweants um zo de jeugend dervan te oawertugen det t Tweants wat is um greuts op te wean. t Het Loat mie lös en begin meart mut t kloar wean. Opnames zeent hier alvusten te bekieken:
Tubantia: Kamerlid zingt in het Twents
(Welle: tctubantia.nl)

28 jannuwoari[bewark | bronkode bewarken]

  • Presentasie twee delen Wöardebook Overijsselse Dialekten
De Iesselakademie presenteerden op doonderdag 28 jannuwoari twee nieje delen van t Woordenboek van de Overijsselse Dialecten (WOD). Disse wöardebeuke zeent in edeeld op thema's. Disse twee delen (6 en 7) richtet zik op t Meanske en n Samenleawing. Tiedens de presentasie spreuken verskeaidene gelearde leu.
Welle: IJsselacademie.nl.

Old ni'js 2009[bewark | bronkode bewarken]

27 november[bewark | bronkode bewarken]

  • Nedersaksische Wikipedie hef 4.000 artikels!
't Artikel Catharina Elderink is 't 4.000e artikel ewönnen van de Nedersaksische Wikipedie binnen 32 maonden tied. Dit geef een gemiddelde van 1.500 artikels per jaor, en per maond 125 nieje artikels.

26 november[bewark | bronkode bewarken]

  • Ni'jlusen eerste Oaveriesselse plaatse mit canon
Op de webstee www.canonvanoverijssel.nl is Ni'jlusen (gemiente Dalsen) de eerste plaatse in de pervincie Oaveriessel mit een historische canon. De webstee wördt beheerd deur 't instituut veur streekcultuur de Iesselakkedemie. De Ni'jluseger canon, inspireerd op de laandelijke canon veur 't geschiedenisonderwies op schoelen, beschrif twintig belangrieke ontwikkelings in de geschiedenis van 't dörp. De canon is op-esteld deur de Historische Vereniging "Ni'jluusn van vrogger". Temee mut d'r een Sallaandse canon komen en een Oaveriesselse, samen-esteld uut de plaatselijke canons. Twente giet now ok mit canons an de slag.
(Bron: De Stentor)

20 november[bewark | bronkode bewarken]

  • Ni-j deel Woordenbook van de Achterhookse en Liemerse Dialekten (WALD)
Op vri-jdag 20 november vund in Den Golden Karper in Hummel de anköndeging plaatse van twee ni-je beuke. Dan verschient et achtste deel van et Woordenboek van de Achterhoekse en Liemerse Dialecten (WALD): De mens en zien näösten-A, en doarnoast ne selektie van nöälstukken, met den name Uut ’t WALD.
Et ni-je deel van et WALD, De mens en zien näösten-A, behandelt een deel van den woordenschat dat betrekking hef op hoo leu zich met mekare verholdt. Dan kö'j denken an dingen as kommunikatie (allerlei aspekten van taal), verwantschap tussen leu, trouweri-je, deup, grootbrengen van de kinder, begraoven, hulpe ovver en weer. Noast dialektwoorden wöd ok beschrevven hoo et der bi-jveurbeeld in verskeidene plaetse op ne brulfte of groove tooging en wat "naoberhulpe" inheeld.
Behalve de verskeidene dialektwoorden, met oetleg en achtergroandinformatie, stoat der ok plaetjes in, en völle kaartjes waarop de verspreiding van dialektwoorden te zene is.
De mens en zien näösten-A hef 264 bladzieden.
Jan Buter, skriever van et beuksken Uut ’t WALD, skref twee-en-n-half joar lang wekkeleks n nöälstukke in den Stentor waarbi'j e as oetgangspunt woorden nam, dee-t in verskeidene delen van het WALD veurkomt. Ziene nöälstukken waren bi-j de leazers van de krante geleefd, neet in de leste plaatse deur et informatieve en humoristiese karakter dervan.
De oetgave hef 68 bladzieden, en hef plaetjes van Harrie Kemperman.
(Bronnen: Staring instituut, Stentor)

13 november[bewark | bronkode bewarken]

  • Drèentse schriefster Ali Brals-Luinge uut de tied
In Assen is op 13 november 2009 de Drèentse schriefster Ali Brals-Luinge (Grol, 1920) uut de tied ekomen. Ze hef verscheiden dicht- en verhalenbundels eschreven en was lid van de kemissie die in de jaoren tachtig de officiële Drèentse schriefwieze ontwikkeld hef.
Ze is geboren en op-egruuid in Grol. Mit heur man Albertus Brals woonden ze later in Westervelde, daoras de twei een centraole rolle in 't dörpslèven speulden.
In de jaoren vieftig begunden ze te schrieven in 't Drèents; ze wun een pries in een verhalenwedstried van Radio Noord. Ze schreef veur 't tiedschrift Oeze Volk en veur de rubriek 'Van de Drentse schrieftaofel' in de Drentse en Asser Courant.
Veur schoelen, gemientes en verienings hef ze een köppel revues eschreven, mar ze is boavenal bekend van meer as 3000 veurdrachten die as ze in Noord- en Oost-Nederlaand hef ehölden. Een fossien daorvan kwaamp in 1975 uut onder de titel En toen, en toen ...: gutige gezegden oet mondties van smorkies, prugelies en porkies. Daorop volgden de bundels En toen... zag ik... (1977), Kiek us mam, 't regent krummels (1981) en 't Is mor hoe je 't bekiekt: Ali Brals vertelt (1984).
In heur leste bundel Allien... en toch wieder (1988) vertelt ze van de ziekte en 't oaverlieden van heur man.
(Bron: Huus van de Taol)

30 oktober[bewark | bronkode bewarken]

  • Biebel in de Tweantse Sproake presenteerd
Op de Saxion Hogeskole in Eanske hebt ze n vriedagmiddag de Biebel in de Twentse sproake presenteerd. Theoloog professor Anne van der Meiden oet Nijverdal hef zesteen joar an de ummezetting ewoarket.
Hee har t woark eankele joaren terugge al kloar as lösse beundels, mear de lösse beundels zeent non bie mekoar evogent. Volgens Van der Meiden is der met nen Tweantsen Biebel nen belangrieken trad emaakt noar de erkenning van t Neersassies as streksproake. Ankommend joar beslist t Riek en de Road van Europa of t Neersassies op gelieken voot met t Freesk esteeld wörd. Kommende wekke dut Van der Meiden in verskeaidene plaatsen n Tweantsen Biebel oondertekenen.
(welle:RTV Oost.nl)
  • Zwols woordenboek klaor
Op de jaorvergadering van de Iesselakkedemie op donderdag 5 november in Zwolle gaot ze de laankverwachte uutgave Op zien Zwols: Woordenboek van de Zwolse taal prissenteren. Drs. Dick Visscher, veurzitter van de Dialectwerkgroep Zwolle van de Dialektkringe Salland en OostVeluwe, zal 't eerste exemplaor uutlangen an börgemeister Henk Jan Meijer.
't Woordenboek is eschreven deur Minke Kraijer, Henk Mulder, Dick Visscher en Philomène Bloemhoff en wördt uutegèven deur de Iesselakkedemie. Vanof 1986 hebt ze Zwolse woorden en uutdrokkings op pepier ezet en in 1999 is 't wark an 't boek begund.
Dr. Jan Berns, töt zien pensionering heufd van de ofdieling dialectologie van 't Meertens Instituut, zal een praotien holden oaver 't belang van dizze uutgave en lokale woordenboeken in 't algemien; Henk Heideveld and friend(s) gaot meziek maken.
(Bronnen: Iesselakkedemie en De Stentor)
  • Dichtbundel Anne Hoogebrug eprissenteerd
Van de Grunneger schriever Anne Hoogebrug (Freerk Mulder, 1950) uut Paais is end dizze maond een dichtbundel uutekomen ter gelegenheid van zien 25-jaorig schrieverschop. In de bundel, As ain paor ogen sloeten, staot krap honderd gedichten, waorvan een antal in literaire tiedschriften as Krödde en Roet hebt estaone. De eerste exemplaren bint in een klein gezelschop van eneugden uutelangd an Redmer Lunsche en de Paaizer schriefster Anneke Mensen.
(Bron: Huus van de Taol)

28 oktober[bewark | bronkode bewarken]

  • Neersassies 'de skaamte vuurbie'
t Neersassies, woereunter t Tweants, hooft nit mear met skaam in t dagelikse leawen gebroekt te worden - zo skrieft t dagblad Trouw. De regionale tv-riege 'Van Jonge Leu en Oale Groond' maakt Tweants ne algemene sproake vuur dageliks gebroek. t Symposium oawer ne heugere Europese stoatus van t Neersassies, kommende vriedag in Eanske, betekent mear as allene ne rechterlike stried vuur erkennige van ne Duuts-Neerlaandse sproakenfemilie. De vergoarige steet vuur ne terugkeer van t Neersassies in t noorden en oosten van Neerlaand. In t openlike leawen maggent Achterhooks, Dreants, Grönnings en Tweants wier eheurd worden.
Plat kuieren wör in de dartiger joaren onfatsoenlik eveunden, verteelt domie Anne van der Meiden. As hee t woagden in de klasse Tweants te doon, gung t um op de legere skole in Eanske met ne elle um de hoed. Dee tied he'w ehad. Ne 97-joarige juffrouw van vroger steurden um zelfs ne excuusbrewe vuur t oflearen van zinne modersproake.
(Welle:Trouw.nl)

26 oktober[bewark | bronkode bewarken]

  • Karadzic keump nit noar zinne berechting
N HAAG - Vuurmalig Bosnies-Serviese leaider Radovan Karadzic köm nit opdagen bie de Haagse heurzitting oawer 11 anklachten tegen um, woereunter volkenmoord, oorlogsmisdoad, en misdoad tegen de meanskheaid. Karadzic ontkeant de anklachten, dee't te maken hebt met n Bosniesen Oorlog oet de negentiger joaren.
n Rechter steelden de zitting nen dag oet, en reup Karadzic, den at zikzelf verdeadigt, op um vuur te kommen. Mear nen rechterliken adviseur van Karadzic verteelden de BBC det'e nit zol kommen, umdet'e nog op zin meenst negen moand neudig hef um zinne verdeadiging vuur te bereaiden.
Karadzic (64) wör verleden joar noar t Joegoslavië-Tribunaal ebracht, noa at'e zikzelf 13 joar har verskeulen.
Zinnen adviseur in Begrado zea det'e der ook op deenksdag nit bie zol wean, as ze um zin lange oetstel nit zollen gewen, en hee zol ook de advokoaten ofwiezen dee't t gerecht um toowiezen zol.
(Welle: bbc.co.uk)

25 oktober[bewark | bronkode bewarken]

  • De wintertied is ingaon
EUROPA - De wintertied is ingaon. Europa het de klokke in de naacht van zaoterdag op zundag een ure teroggezet: van 03.00 naor 02.00 uur. Hiermit is de naacht dus mit een ure verlengd, waordeur disse zundag niet 24, mar 25 uren duurt.
(Bron: nu.nl)

20 oktober[bewark | bronkode bewarken]

  • Drokte oaver naor Kleusien uut Zalk te vernumen straote
ZALK - De gemiente Kampen hef bekend emeuken det d'r in Zalk (Oaveriessel) een Klaasje van den Brinkerf kump, ter ere van 't krudenvrouwgien Kleusien (Klazien) uut Zalk (1919-1997). Kleusien wördden machtig populair deur heur tillevisieoptredens in 1989-1990 in 't NCRV-pregramma Passage, daoras ze netuurmiddels anbeveul veur een hiele riege kwaalties.
De gemiente hef 't now in 't wier mit de Vereniging tegen Kwakzalverij, die protest antiekenden umdet Kleusien een 'kwakzalfster' ewest zol hebben die 'slechte adviezen' gaf. De veurzitter van de veriening, Cees Renckens, had Kleusien in zien proefschrift Dwaalwegen in de geneeskunde (2004) al een 'ouderwets kwakzalverstype' enuumd.
(Bronnen: RTV Oost: Klazien uut Zalk krijgt straatnaam en Nederlands Dagblad: 'Klazien uut Zalk verdient geen straat' )
  • Ni-j Nedersaksies book: Krallen anri-jen (Riek Beskens)
MEDDO - Op 20 oktober wöd um 10.00 uur bi-j hotel Onland in Meddo et book “Krallen anri-jen” van de hand van Riek Beskers presenteerd. Den bundel besteet oet korte en wat langere verhalen, woaronder n karstverhaal, en n antal gedichtkes, alles in n Wenters' dialekt.
(Bron: streekgids.nl en Staring instituut)

19 oktober[bewark | bronkode bewarken]

  • DSB Bank is fejiet verklaord
AMSTERDAM - De rechbanke van Amsterdam hef de DSB Bank maondagmannen fejiet verklaord. Dirk Scheringa had 't hele weekeinde eprebeerd um zien levenswark van de ondergang te redden, mar dat wol neet lokken. Luui dee geld bie de banke hemmen staon kunnen onder bepaolde veurweerden der geld weerummekriegen (tot €100.000 euro per persoon).
(Bron: nu.nl)

17 oktober[bewark | bronkode bewarken]

  • Joarvergadering Staring Instituut in Aalten
AALTEN - Op zoaterdag 17 oktober höldt et Staring instutuut eure joarvergadering samen met de traditionele harfstbi-jènkumste van de Historiese Vereaneging Achterhoek en Liemers. Vanaf 10.15 uur kö'j ow loaten informeren oaver et 30-joarege instituut.
Sprekkers: Hans de Beukelaer (olde Helenakarke aan de Markt), dhr Post (restauratie van de bi-jzundere muurskilderingn in dee middeleeuwse kark), Henk Krosenbrink (‘Grensgevallen. Vluchtelingen an de grenze 1933-1940’)
De vergadering zal eholden wodden in gebouw Elim noast de olde Helenakarke an de Markt in Aalten.
(Bron: Staring instituut)

15 oktober[bewark | bronkode bewarken]

  • Koalisie neamp heugere AOW-leaftied an
N HAAG - De CDA, PvdA en de KristenUnie hebt n doonderdagoawend 15 oktober mekoar de haande doan oawer t verheugen van de leaftied woerop at leu met pensioen köant, van 65 noar 67 joar. De pensioenleaftied geet eerst in 2020 noar 66 joar en dan in 2025 noar 67 joar. Det hebt in-ewieden n doonderdag emeeldt. Minister Piet Hein Donner en stoatssecretoaris Jetta Klijnsma (Sociale Zaken) hebt disse wekke deepgoand oawerleg evoerd oawer de AOW met de fraksievuurzitters van de dree regearingspartiejen in de Tweede Kamer.
Ontzeen
Leu dee't vroo an t woark zeent egoan, wordt espoard. As de AOW-leaftied in 2020 op 66 joar is ezat, köant de leu dee't de leste viefteen joar ewoarket hebt toch op öaren viewenzestigsten met pensioen.
t Antal deenstjoaren dee't neudig zeent, loopt met de joaren laankzaam op töt 42 ewoarkete joaren.
Vroger der met oetskeaiden hef wal ne legere AOW-oetkearing as gevolg. Vuur heugere inkommens skeailt det 8 perseant in per joar det ze der earder met oetskeaidt, terwiel at legere inkommens 6,5 perseant per joar meender oet ekeard kriegent.
(Welle: nu.nl)
  • Scheringa ontsleug De Grave biej DSB Bank
AMSTERDAM - DSB Bank-hoolder Dirk Scheringa hef in mei bestuurder Frank de Grave der oet edoan. De baanke zelf zea toertieds det de bestuurders tevölle van mekoar verskilden, mear de Telegraaf en de NOS meant det De Grave te völle vervelende vroagen steelden oawer de bookhoolding van de baanke. De Telegraaf en de NOS wetet det oet egene noazeukings. De Grave wol der n doonderdag niks oawer zeggen. Scheringa wol in n gesprek met RTLZ niks lösloaten oawer woerumme at De Grave der oet mos. Hee zea det t artikel in De Telegraaf "te völle was an edikt".
(Welle: nu.nl)

4 oktober[bewark | bronkode bewarken]

  • Oktobermaond-kiendermaond bi'j Huus van de Taol
BEILEN - 't Huus van de Taol, anfieterinstituut veur 't Drèents, hef zundag 4 oktober de deuren lös ehad veur kiender in 't kader van oktobermaond-kiendermaond. In dizze maond hebt ze in de pervincies Drenthe en Grunning extra dieverdaotsie veur kiender. 't Huus van de Taol har de Kleindierenveriening Midden-Drenthe eneugd um mit knienen en kukens te komen. Schriever Jan Germs hef veur de kiender veurelezen en vocaliste Martijje! hef mit heur ezungen.
(Bron: Huus van de Taol)

26 september[bewark | bronkode bewarken]

  • Constapel wint Freudenthal-Pries veur Nedersaksische literetuur
FINTEL - De Platduutse schriever Gerd Constapel hef op 26 september in 't Duutse Fintel (dielstaot Nedersaksen) de Freudenthal-Pries veur Platduutse en Nedersaksische literetuur ekregen.
De pries wördt uutereikt deur 't Freudenthal-Gesellschaft, vernuumd naor de platschrievende breurs Friedrich en August Freudenthal. 't Gezelschop gef Platduuts wark uut en orgeniseert alderhaand culturele activiteiten. Sund 1956 reikt ze de pries uut veur niet epubliceerd proza en dichtwark.
Constapel, die 2500 euro krig, hef de pries ok in 2003 ewunnen. Winnaars uut Nederlaand in de leste jaoren waren de Achterhoekse verhalenschriever Henk Krosenbrink en de Grunneger dichters Jan Glas en Aly Freije.
(Bronnen: Diesel en Freudenthal-Gesellschaft)