Goossen van Raesfelt den Olden
Goossen van Raesfelt den Olden (Lippe, 1499/1510 - Borken, 1579/1580) was heyr van Twickel en drost van Twente. Hee was den vader van under meyr Johan I van Raesfelt, synen upvolger as heyr en drost.
Geskedenisse
[bewark | bronkode bewarken]Goossen wör jung in 1499 of 1510 up Huus Ostendorp an de Lippe in Westfalen. Hee was de tweyde söäne van Johan van Raesfelt en Judith van Wylich. In 1537 trouwden he med Agnes van Twickelo. Do as den uut de tyd küm, trouwden he in 1560 med Ermgard van Bemmelsberg, genannt von Honstein. Uut et eyrste huwelik wörden vyv en uut et tweyde söäven kinder geboaren. Ouk vrat he en paar mål under den dråd döär, wat em verskeidene bastaardnåkummelingen upleyverden. Goossen küm in 1579 of 1580 uut de tyd.
Junge jåren en trouwen
[bewark | bronkode bewarken]Oaver synen jöägend en wat he leyrden is niks bekend. Do as he in 1537 trouwden med Agnes van Twickelo was he ineynen en belangryk man in Twente. As bruudsskat nöäm Agnes et verpande drostambt van Twente en 1000 goldguldens med. Van öär vader kreag see et 'slot und hues to Twyckell'. Den brudegom leade 12.000 golden rynske guldens in en dat wat em noch as arve to wachten stünd.
Drost van Twente
[bewark | bronkode bewarken]In etselvde jår meldden sik Goossen med syn skounvader Johan van Twickelo up den oaverysselsken landdag in Daeventer, üm trouw to betügen an Karel V. Syn skounvader leade in 1539 de beynen by mekander, wårnå as Goossen em upvolgden as drost van Twente. Dat güng neet heylemål sunder problemen, want skounvader Johan had de arvenisse neet heylemål düdelik verdeyld. Wat Goossen en Agnes kreagen un wat når Agnes syn süster en kearl Unico Ripperda güng was verskel oaver. Nen bemiddelder must der tüsken kummen. Dat was stadholder van Oaveryssel Maximiliaan van Egmond. Den wüst in 1541 de bodel by mekander to brengen, mär Goossen must noch wachten töt 1550 vöärdat he Twickel kreag.
Rechtspreaken up sikselv an
[bewark | bronkode bewarken]Up den stadholder nå was Goossen vanaf oktober 1539 den vöärnaamsten bestüürsman en rechter van Oaveryssel. As drost must he in Twente de oapenbåre orde strak holden. Ouk was he rechter by swåre misdryve. Hee must under meyr beslissen oaver röyvende weaderdoupers dee et oaverysselske platteland afstrüünden. Neet heyl populäär was syne afhandeling van et proces teagen de junkvrouwen Van Beckum. Disse döypgesinde dames kümmen in 1544 up syn oordeyl up de brandstapel. In den tyd wör he noch wal es ketterjager enöömd, al was he dår neet heyl druk med. Toch küm em de verbranding van de dames Van Beckum good uut, want den drost möäg goderen inneamen van veroordeylden en de Van Beckums hadden der wal wat van.
Herförming was he neet van, want in 1546 tröäk he med stadholder Maximiliaan van Egmond en en grout leager up Süüddüütskland an üm Karel V by to stån in de stryd teagen de protestantske vörste van de Schmalkaldischen Bund.
Vastgoodmagnaat
[bewark | bronkode bewarken]Dat müt em flink in de knippe raked hebben, mär toch kochteden he sik teagen et ende van dat decennium de Ten Toornse goderen in de gråvskup Bentheym en de besittingen van et westföälske klouster Clarholte in et Land van Veno. In 1551 kochteden he sik ouk noch en stadshuus an de Lange Bisskopsstråte in Daeventer. Ouk bouwden hee syn kasteel Twickel wyder uut med de noch altyd bestånde höyvdvlöägel un den veerkanten toren, blikt uut syn testament uut 1578. Middenin den geavel sit den oorsprungeliken döärgang nå de binnenplaatse, med an beide kanten sandsteynene arkels in renaissance-styl. De poorte hevt de wåpens van Van Raesfelt en Van Twickelo, med et byskrivt: In 't jaar MVCL vnde ein heft gelacht Gossen van Raesfelt in der tit droes slants van Twent vnde Agnes van Twickelo syn elige hvsfrov an dessepost dem ersten steen. Denselvden summer störv Agnes, kort nå de eyrste steynlegging. Et ebealdhouwde portret sal dan ouk Agnes vöärstellen.
Et bouwen güng längeren tyd döär, want up de arkels ståt neet enkel de wåpens van de 'Ahnen' van Goossen en Agnes, mar ouk van syne tweyde vrouwe, Ermgard van Bemmelsberg genannt von Honstein. Ouk sint der de teykens van syn söäne Johan van Raesfelt en Lucia van Heiden (in 1572 etrouwd) der by edån. De 'nye' renaissancestyl was upvallend, want noch neet heyl wydverbreid in den tyd. Dat had der med to maken dat Goossen dikke möäge was met stadholder Maximiliaan van Egmond, den as der grout leevhebber van was.
Pensioon
[bewark | bronkode bewarken]In 1562 kreag Goossen syn öldste söäne Johan et huus Twickel beleynd. Goossen was ja hertrouwd en Johan had der de leavtyd vöär. Veer jår noch bleav Goossen drost van Twente, dårnå wör Johan in september 1566 'presenteerd' up den oaverysselsken landdag as upvolger en 'in syn vaeders plaetse' anesteld as verwalter-drost. Dårnå dea Goossen et de rest van syn leaven händig an
Wåras he nå et trouwen van synen söäne al den tyd ewoand hevt is neet düdelik. Et testament van 1578 is in yder geval upesteld up et Huus Raesfeld by Buorken. Dat he dår sat was logisk, et was in Oaveryssel ja vöäls to gevöärlik döär den oorlog. Vöäle ädeliken tröäken nå et neutrale en kortby liggende Münsterland.