Muden

Oet Wikipedie, de vraaie enzyklopedie
Gao naor: navigasie, zeuk
Gemaente Muden
Vlagge van de gemeante Muden Waopn van de gemeante Muden
(Vlagge van Muden) (Waopn van Muden)
Lokatie van de gemeante Muden
Lokatie van de gemeante Muden
Informasie
Proveensie Noord-Holland Noord-Holland
Heufdplaatse Muden
Geografie en bevolking
Öppervlakte
 - Laand
 - Water
36,51 km²
14,45 km²
22,06 km²
Inwonners
Bevolkingsdichtheid
6.672 (1 juli 2006)
261 inw./km²
Koördinaoten 52° 20′ N, 5° 4′ OKoordinaoten: 52° 20′ N, 5° 4′ O
Aoverig
Belangrieke verkeersaoders A1, A6
Netnummer 072
Postkode 0294
Offisiële webstie www.muiden.nl
Et Muderslot in Muden

Muden is ne stad en gemeente in de Nederlaandse previnsie Noord-Hollaand. De gemeente besteet uut et vestingstadjen Muden en et brinkdarp Muderbarg en hef ne oppervlakte van 36,51 km² (woarvan 22,06 km² water). De grote hovölheid wateroppervlak kump neet allene deur den haavn van Muden, moar ok deurdat de gemeente deurlöp ovver et water in et IJmeer.

Bezeensweerdegheden[bewark | bronkode bewarken]

Geskiednis van de stad[bewark | bronkode bewarken]

De eerste, nog bekende vermelding van et plaetsken Muden dateert uut 953. Keizer Otto I schonk toon de neaderzetting en de doar ewonnen tolgelden an et Domkapittel in Utrecht. Et darpsken heetten toon nog 'Amuda'. Dit betekent 'Munding van de A'. Den 'A' is nen olden name van den Vecht. In 1122 kreg Muden tegeliek mit Utrecht stadsrechten van keizer Hendrik V. In et geval van Muden ging et woarschienlek alleen um enkele steadeleke rechten. De neaderzetting kreg veur 1285 in ieder geval stadsrechten van et Bisdom van Utrecht. Noadat et laand woarin Muden ligt wierd eschonken an graaf Floris V van Holland, verkreag Muden in 1296 opni-j stadsrechten, ditmoal van Floris V.

In 1673 wierd den zeesluus in den Vecht van fort Hinderdam noar Muden verplaatst. Et sluuskomplex wierd in 1676 uut-ebreid mit ne mure langs de monding van de Vecht um oaverstromingen te veurkommen.

De vestingwarken[bewark | bronkode bewarken]

De eerste verdeadegingswarken dateert uut de eerste helfte van de 15e eeuwe. In 1590 wierden de muurn vervangen deur eerden wallen met bastions noar ontwarp van Adriaen Anthonisz. Ok et Muderslot kreg ne eigen omwalling woarbi-j den veurburcht van et Muderslot waegens ruumtegebrek mos wödden esloopt. Deur de ontwikkelingen op et gebeed van kriegsvoering, wierd noa den Fraans-Duutsen krieg (1870-1871) den vesting wier verni-jd. De löppe van den vestingwal wierd veraanderd mit nen trop bomvri-je onderkommens van baksteen. Markante veurbeelden hiervan bunt, de kazerne an et Vestingplein, et Muzenfort (eneumd noar de muus-grieze soldoatn uniformen) - en in ne raveliene ingebouwde kazematte - en den höllen beer.

Den beer is nen dam in de vestinggrachte den et zalte Zuderzeewater van et zeute water in de grachte möst scheiden. Dizze bouwwarken komt meer veur bi-j vestingsteaden, moar dizzen is uniek, umdat dizzen beer nen gank mit scheetgeate hef, van woaruut een inundatiesluus los-ezet kon wödden. Teggenoaver et Muderslot, an de ovverkaante van den Vecht, steet de Westbatteri-je. Dit vestingwark kump uut 1868 en besteet uut een klein toornfort mit derveur ne batteri-je in et dieklichaam.

Muden maken deel uut van de ni-je Hollandse Waterlinie. Vanof 9 januari 1901 beheurden Muden tot de Stelling van Amsterdam. Et forteilaand Pampus, eleggen binnen de gemeente Muden, wierd gebouwd in 1887/1897 en was bestemd om samen mit et Vuurtoorn eilaand bi-j Durgerdam en de batteri-je bi-j den Diemer Zeediek den ingang van et IJ te bescharmen.

Muden is lid van de Vereniging Nederlandse Vestingsteden.

Aandere darpen[bewark | bronkode bewarken]

Muderbarg, Hakkelaarsbrugge (buurtschop)

Uutgoande verwiezingen[bewark | bronkode bewarken]